34
Litwa pożegnała Radziwiłłów

Urna ze szczątkami opuszcza pałac Radziwiłłów Fot. Marian Paluszkiewicz

Urna ze szczątkami opuszcza pałac Radziwiłłów Fot. Marian Paluszkiewicz

W minioną sobotę, w samo południe na wzgórzu w Dubinkach (Dubingiai), na miejscu byłego kościoła, w obecności potomków w trzynastym pokoleniu Mikołaja i Macieja Radziwiłłów, z najwyższymi honorami państwowymi zostały powtórnie uroczyście pochowane szczątki książąt — Mikołaja Radziwiłła Rudego i Mikołaja Radziwiłła Czarnego oraz sześciu ich krewnych.

Uroczystości pogrzebowe niekoronowanych władców Litwy rozpoczęły się jeszcze w miniony piątek. Metalowy sarkofag ze szczątkami przedstawicieli tak zwanej  kalwińskiej linii rodu  był wystawiony w wileńskim pałacu Radziwiłłów, gdzie w ciągu prawie dwóch dni wilnianie mogli oddać hołd przedstawicielom jednego z najsłynniejszych  rodów Wielkiego Księstwa Litewskiego i Polski.

Na sobotnie uroczyści pogrzebowe przybyli z Warszawy potomkowie magnatów Mikołaj i Maciej Radziwiłłowie oraz  przedstawiciele władz RL z premierem rządu Andriusem Kubiliusem na czele. Przy sarkofagu pełnili wartę żołnierze  z kompanii honorowej wojska litewskiego. Wyniesieniu sarkofagu z pałacu towarzyszyła reprezentacyjna  Orkiestra Wojska Litewskiego. Cała uroczysttość była transmitowana w pierwszym programie litewskiej telewizji publicznej.

Moment pochówku Fot. Marian Paluszkiewicz

Moment pochówku Fot. Marian Paluszkiewicz

Kondukt żałobny na wzgórzu zamkowym w Dubinkach spotkali licznie zebrani z kwiatami w rękach miejscowi mieszkańcy. Przybyli też goście z Polski, Szwecji, Niemiec.

— Radziwiłłowie, to jedna z najchlubniejszych i najświatlejszych kart naszej historii. To poniekąd bitwa pod Grunwaldem, Orszą, wojny ze Szwedami, Moskalami i Turkami. Wszystko to się działo w jakiś sposób przy ich udziale. Zarówno Litwa, jak i Polska wiele im zawdzięcza i nigdy tego nie zapomnimy — powiedział „Kurierowi” Rimas Mikalauskas, pełniący funkcję biskupa Kościoła Ewangelicko- Reformatorskiego w Birżach.

Z rodu Radziwiłłów wywiodło się 37 wojewodów, 32 kanclerzy, 3 biskupów, 1 kardynał oraz 1 królowa.

Przemówienia podczas uroczystości wygłosili premier Litwy Andrius Kubilius oraz europarlamentarzysta prof. Vytautas Landsbergis. Obaj  w sposób szczególny podkreślali wielkie zasługi rodu Radziwiłłów dla Litwy i Polski. – Z ich mądrości, patriotyzmu i oddania sprawom Kościoła oraz prostego ludu powinniśmy czerpać i dziś, powinniśmy się na nich wzorować. Dubinki znów stają się jednym ze źródeł potęgi Litwy  – stwierdził podczas uroczystości szef litewskiego rządu Andrius Kubilius .

Zwracając się po angielsku do zebranych przedstawiciel rodu Radziwiłów Maciej Radziwiłł powiedział, że jest dumny ze swoich przodków — Mikołaja Czarnego, który był bardzo dobrym politykiem oraz Mikołaja Rudego, który był przede wszystkim żołnierzem. Radziwiłłowie żenili się z najsławniejszymi rodzinami w kraju i w Europie. Mieli swoje pałace w Wilnie, Warszawie, Krakowie, Mińsku i Paryżu. Mieszkali we wszystkich częściach dawnego Wielkiego Księstwa Litewskiego aż do 1939 roku i nigdy nie opuściliby tych terenów, gdyby nie byli tam mordowani i więzieni, bądź wypędzani siłą.

Ostatni przed drugą wojną ordynat na Nieświeżu Albrecht Radziwiłł miał matkę Polkę, babkę Francuzkę, a prababkę Niemkę. Sam urodził się w Berlinie, uczył w Petersburgu, a ożenił się z Amerykanką. Zapytany o swoją tożsamość narodową odpowiedział: „Jestem tutejszy” – mówił Maciej  Radziwiłł.

Hołd przodkom rodu książęcego oddali: premier Andrius Kubilius, Mikołaj i Michał Radziwiłłowie oraz inne oficjalne osobistości Fot. Marian Paluszkiewicz

Hołd przodkom rodu książęcego oddali: premier Andrius Kubilius, Mikołaj i Michał Radziwiłłowie oraz inne oficjalne osobistości Fot. Marian Paluszkiewicz

Potomkowie Radziwiłłów, pomimo że jest to już trzynaste pokolenie, nadal czują się bardzo związani zarówno z polską jak i litewską ziemią.

Z kolei w rozmowie z dziennikiem „Rzeczpospolita” Maciej Radziwiłł powiedział – „na Litwie nie ma już z kolei w ogóle rodu Radziwiłłów. Żaden nie przetrwałby komunizmu. Większość z nas mieszka obecnie w Polsce, około 40 osób. Czujemy się Polakami, ciągnie nas jednak na Litwę, na Białoruś. Ale litewskiego trudno się nauczyć, a z Białorusią sprawa jest – jak wiadomo – jeszcze trudniejsza.”

W żałobnych uroczystościach nie wzięli udziału przedstawiciele władz Polski. – Szkoda, że nie pojawił się żaden delegat polskich władz. W niektórych kręgach wciąż panuje u nas przekonanie, że Litwini są niechętni Polsce – skomentował to dla „Rz” Maciej Radziwiłł.

Uroczysty pochówek zakończył się nabożeństwem żałobnym w którym niestety nie wzięli udziału oficjalni goście. Po zakończeniu nabożeństwa żałobnego odbyła się wspólna agapa. Mieszkańcy Dubinek, goście z Birż, z Polski poprzynosili zakąski, napoje orzeźwiające i w ten sposób uczcili pamięć rodu Radziwiłłów.

Odnalezienie przed pięciu laty szczątków Radziwiłłów stało się sensacją. Na kości złożone w drewnianej skrzyni natrafiono podczas badań archeologicznych na miejscu dawnego kościoła ewangelickiego na wzgórzu zamkowym w Dubinkach, siedzibie tzw. kalwińskiej linii rodu. Założycielem linii był Mikołaj Radziwiłł Rudy (1512 – 1584), kanclerz wielki litewski, hetman, wojewoda trocki i inicjator małżeństwa swojej siostry Barbary z królem Zygmuntem Augustem. Dubinki były za jego czasów jednym z najważniejszych ośrodków reformacji na Litwie. Jak przypuszczają historycy, marmurowe sarkofagi zostały zniszczone przez wojska rosyjskie podczas wojny siedmioletniej (1756 – 1763). Prawdopodobnie ktoś ze służących, pragnąc nie dopuścić do kolejnej profanacji zwłok, złożył szczątki Radziwiłłów do skrzyni i ukrył w podziemiach kościoła.

34 odpowiedzi to Litwa pożegnała Radziwiłłów

  1. Jan mówi:

    Pewnie że szkoda.Ktoś powinien przyjechać.Choćby min.kultury oraz vice-marszałek sejmu i senatu.Wspólną historię trzeba uszanować.Natomiast o przyszłość naszych rodaków walczyć.

  2. tomasz mówi:

    Ktoś był? Jak wygląda teraz miejsce pochówku? Byłem tam dwa lata temu wtedy to wzgórze choć urokliwe wyglądało niezbyt zachęcająco.

    do Jan: Pewnie że tak powinno być. A Panu Maciejowi Radziwiłłowi poradziłbym poczytać sobie trochę litewskiej prasy lub poogladac TV. Nie mówiąc już o pomieszkaniu sobie trochę na Litwie. Może by doszedł do wniosku że “niektóre kręgi” mają sporo racji…
    Ciekawe że sam sobie jakby zaprzecza bo nie może mieszkać na Litwie. Nie zna języka….zatem byłby nikim ciekawe czy wtedy spotykałby się z życzliwością?

  3. Jan mówi:

    Do tomasza:Przecież wiedzieli że przetrwać tylko mogą w macierzy.

  4. tomasz mówi:

    do Jana: A i teraz jakoś nie śpieszno…

  5. krzysztof mówi:

    Dla mnie było tam więcej “polityki historycznej” i propagandy niż rzeczywistego pojednania polsko-litewskiego. Wiadomo nie od dzisiaj dlaczego Litwini forują kalwińską linię rodu Radziwiłłów. Była to gałąź, delikatnie rzecz ujmując, nie za bardzo propolska. Janusz Radziwiłł, Bogusław Radziwiłł …. Nie dziwię się zatem władzom polskim, że nie delegowały nikogo na tę uroczystość. Natomiast książę Maciej Radziwiłł miał w mediach swoje pięć minut i wykorzystał okazję. Przecież dzisiaj jest tylko potomkiem sławnych magnatów, nikim więcej. Co innego Konstanty Radziwiłł, ale on nie przyjechał. Być może uznał, że reklama nie jest mu potrzebna.

  6. Miss mówi:

    Najpierw wykopia, a potem znowu zakopuja.. . Nie rozumiem.. Przeciez ze zmarlymi tak postepowac niewolno.

  7. ktos mówi:

    do Krzysztofa O jakim Konstantym mowisz? Jedyny Konstanty to brat Macieja. Prezes Rady Lekarskiej tak polskiej jak i europejskiej

  8. krzysztof mówi:

    Do ktosia : Pisałem o tym Konstantym. Być może jest bratem Macieja, ale wypowiadał się nie on sam, ale brat właśnie.

  9. Czesiek mówi:

    Do ktoś
    Proszę mnie poprawić jeśli się mylę, ale wydaje mi się ,że uprawnienia do tytułu książęcego ma Konstanty Radziwiłł

  10. ktos mówi:

    a to brat Alberta / ojca Konstantego i Macieja/ Krzysztof ojciec tego ks Mikołaja http://www.sejm-wielki.pl/sejmwielki?p=krzysztof;n=ks.+radziwi+na+nie+wie+u+h.+tr+by;oc=5
    wszyscy mescy potomkowie Mikolaja Czarnego maja prawo do tytulu ksiazecego. Karol V a potem Ferdynand potwierdzil rozszerzenie / nadanie/ tytulu ksiazecego dla wszystkich Radziwillow.
    Jak to mowil Maciej ks Radziwill jest ok 40 potomkow wszyscy maja prawo do tytulu.
    Upierasz sie , ze Konstanty powinien mowic, ale bracia i caly Klan napewno ustalili kto bedzie i co powie.

    Maciej ks Radziwill jest prezesem spolki gieldowej, a wiec takim nikim to On chyba nie jest

  11. Czesiek mówi:

    Zgadzam się z Krzysztofem,że brak Konstantego Radziwiłła i innych członków rodu na uroczystościach pogrzebowych jest bardzo wymowne, a i nie dziwię się,że brak było oficjalnej delegacji polskiej, należy pamiętać o czynnym uczestnictwie w likwidacji szlachty litewskiej w okresie wojny i w czasach powojennych przez litewsko-bolszewickich nacjonalistów. Mówiąc szczerze nie dziwię się ,że ks Konstanty Radziwiłł nie przyjechał na uroczystość, chociaż pewnie bardzo chciał, ale trudno uczestniczyć w uroczystości organizowanej przez potomków oprawców i szmalcowników.

  12. krzysztof mówi:

    Do ktosia : Wcale się nie upieram przy tym, że wystąpić powinien Konstanty Radziwiłł. Prawdę powiedziawszy jest mi wszystko jedno, który z nich wystąpił. Gdyby żaden z nich nie wystapił, też bym się nie zmartwił.
    Prezes spółki giełdowej… no cóż ? Postacią powszechnie znaną on nie jest. Zresztą Konstanty Radziwiłł też nie do końca, ale ponieważ często wystepuje w mediach, więc zna go wielu Polaków. Dzisiejszy świat zdominowany jest przez media. Kto chce być ważną postacią, musi często pokazywać się w telewizji. No, chyba że jest wybitnym naukowcem albo pisarzem. Wtedy nie musi. O ile mi jednak wiadomo, Macieja Radziwiłła do tej grupy osób zaliczyć nie można.

  13. ktos mówi:

    a dlaczego nie zalujesz , ze nie bylo Dominika ks Radziwilla wice minitra finansow?

    Kazdy ma ktoregos z ks Radziwillow za autorytet. Znacie Konstantego ks Radziwilla z tego ze czesto wystepuje w TV i tylko dlatego chcecie zeby On reprezentowal Klan rodzinny? Ale to nie bylo spotkanie lekarzy.

    Ustalili inaczej i trzeba to przyjac bez komentarza.Sadze, ze ks Konstnty poprostu nie byl zainteresowany , aby tam byc.

    Macieja ks Radziwilla mowa uwazam, ze byla bardzo dobra. Przeciez nie mogl w tym miejscu upominac sie o prawa Polakow na Litwie.To nie bylo to miejsce i czas, aby wspominac sprawy rozniace nas. On nie jest politykiem , ani dzialaczem “mniejszosci”. Oni przyjechali tam na pogrzeb swoich przodkow i to , mysle nalezy docenic.

  14. Czesiek mówi:

    To jest oczywiste ,że pogrzeb nie jest weselem, uroczystością na która się zaprasza, każdy ma prawo uczestniczyć, nawet wróg, zeby popatrzeć czy trup jest “odpowiednio” zakopany, ale śmiem twierdzić,że obecny pogrzeb Radziwiłłów to polityczna hucpa w wykonaniu litewskich nacjonalistów.

  15. krzysztof mówi:

    Panie ktosiu : Nie wiem jak jeszcze wyraźniej mam wyartykułować swój pogląd, że żyjący dzisiaj Radziwiłłowie są mi zupełnie obojętni. Każdy jeden. Czy to będzie Konstanty, czy Maciej, czy Dominik. Skąd ta pewność, że “każdy ma któregoś z Radziwiłłów za autorytet “? Ja nie mam żadnego.
    Co do tego Macieja : Poszperałem właśnie w internecie. Zyciorys zeczywiście ma ładny, dzisiaj również znaczącą pozycję w biznesie. Z tym biznesem Macieja Radziwiłła to jednak trochę kwestia gustu. Był i pewnie dalej jest powiązany ze środowiskiem BRE Banku. W tym banku w radzie nadzorczej zasiadali m.in. Sławomir Wiatr, Gromosław Czempiński i jeszcze kilku innych tego rodzaju biznesmenów. Jak na dawnego działacza podziemnej “Solidarności” i, bądź co bądź arystokratę, towarzystwo trochę dziwne. No, ale to już jego sprawa.

  16. ktos mówi:

    anglicy mowia step by step, mysle ze to ku dobremu idzie, wolno , ale jak “tych zdrajcow” Radziwillow pochowali z nalezzytym im szcunkiem to znak , ze cos sie zmienia. A tak na marginesie czarny pisal tylko po polsku. Przetlumaczyl/ kazal przetlumaczyc/ Biblie na jezyk polski. Nie znal zadnego slowa po litewsku. Ale to nie przeszkadzalo mu w tym coby nie walczyl z Korona o Swoje/ tzn o interesy WXL/

  17. krzysztof mówi:

    Panie ktosiu : Ja bynajmniej nie kwestionuję prawa Litwinów do pochownia szczątków Radziwiłłów z należytym szacunkiem. Zresztą wspomniani Janusz i Bogusław w oczach dzisiejszych Litwinów żadnymi zdrajcami nie są. Wręcz przeciwnie.Chodziło mi tylko o to, że nieobecność przedstawicieli władz polskich na tej uroczystości była dla mnie w pełni zrozumiała. Radziwiłłowie natomiast byli oczywiście na uroczystości quasi-rodzinnej i nikt im nie ma za złe obecności na tym pogrzebie.

  18. ktos mówi:

    Ciesze sie, bo mam takie same zdanie

  19. Czesiek mówi:

    czyżby można byłoby spodziewać się ze strony litewskiej przeprosin za zamorodowanie harbiego Komara,wygnanie z ojczystych stron hrabiego Dowgirda….?

  20. Maciej mówi:

    Panowie, a dla jakiej przyczyny polskie władze miałyby brać udział w pochówku doczesnych szczątków ś.p. Rudych i Czarnych Mikołajów jak i szczątków ich nieokreślonych pociotków, którzy, jak mniemam, ani Polakami nie byli, ani za takich się nie uważali, ani dla dobra Korony Polskiej nie działali?

    A jeszcze i to powiem Panom z taką lubością frateznizującm się z członkami tego znakomitego rodu, że tytuły szlacheckie między imieniem a nazwiskiem stosowało się jedynie w podpisie własnym i w uroczystych ceremoniach, stosowanie zaś tej formy w potocznym ględzeniu brzydko zalatuje nieprzystojną mężczyznom egzaltacją 😉

  21. Lubomir mówi:

    Jak w Polsce Konstantego Radziwiłła mają uznawać za księcia, skoro narobiło się tylu baronów, ba, powiedziałbym nawet – królewiąt m.in. paliwowych i prywatyzacyjnych…Nastąpiło całkowite wymieszanie hierarchii wartości i pojęć.

  22. RB mówi:

    do Lubomir:

    no i co z tego? Nie zamierzam przed nikim padać na kolana, bo księciem się urodził. Liczą się zasługi.

  23. Romek mówi:

    Akurat dr Konstanty Radziwiłł zasłużył sobie na szacunek nie z powodu swojego arystokratycznego pochodzenia a raczej za swoją społeczną i lekarską działalność, za mądrość życiową.

  24. andrzej mówi:

    Na taki pogrzeb osoby oficjalne z innego kraju , muszą mieć i oficjalne zaproszenie , moim zdaniem ?
    No i skoro taka pompa , to na grobowcu wypadało by też wypisać imiona oryginalne , a nie tylko w języku państwowym . A może jednak wypisali ?

  25. józef mówi:

    Pytanie do P.T. Internautów z Litwy :
    czy litewska forma nazwiska Radziwiłł (Rodv … ?) ma swój źródłosłów (coś oznacza) ? Pytam dlatego, że na Białorusi współczesna doktryna niepodległościowo – narodowa (a za nią podręczniki szkolne) uznaje Radziwiłłów za ród białoruski (w dzisiejszym rozumieniu narodowości) a nazwisko tłumaczy od słowa – pojęcia “Rada” a konkretniej instytucji ; cyt. “Pany Rada” (rada W. Księcia). Zatem ; Radziwiłł od “radzić”.
    Podkreślam by nie było nieporozumień – to nie ja piszę, ja cytuję współczesną koncepcję białoruską (niełukaszenkowską !).

  26. andrzej mówi:

    Józefie , takie pytanie należy zadać historykom . Ja , jako laik wcale bym się nie zdziwił , gdy by nawet sam Witold Wielki okazał by się Rusinem , to całkiem możliwe ,że Radziwiłłowie byli nimi też .

  27. józef mówi:

    p. “andrzejowi” ; uprzejmie zaznaczam, że pytałem (w kontekście) o to czy podobnie jak wg. wersji białoruskiej można “przetłumaczyć” litewskie brzmienie (zapis) nazwiska Radziwiłłów a jeśli tak, czy bedzie to coś oznaczało.
    A jaśniej : Kowalski to od kowala
    Sikorski od sikory itd. a Radziwiłł w lit. “tłumaczeniu” ?

  28. andrzej mówi:

    No to apelujmy do filologów

  29. wilniuk mówi:

    Też się zaiteresowałem etymologią nazwiska Radziwiłł. Szukam w różnych źródłach, ale jak na razie, nie znajduję. W 14. tomie Wielkiej ilustrowanej encyklopedii powszechnej Gutenberga znalazłem informacje o 29 sławnych Radziwiłłach, ale o pochodzeniu nazwiska – nic. W każdym razie na formę Radvilas, Radzivilas nigdzie nie natrafiłem.

  30. gryffit mówi:

    Długiej – wspólnej historii władze Litwy nadały wysoką rangę na rzecz tożsamości i miłości do ojczyzny, nie do narodu. Może to pierwszy znaczący krok.

  31. Karo mówi:

    Według Venclovy (“Opisać Wilno”) ród wziął swoją nazwę od
    litewskiego imienia Radvila co znaczy również “znajda”,

    lit. rasti, randa, rado – znaleźć może to potwierdzić.

    a jak byłoby po białorusku?

  32. JanGieroj mówi:

    Radziwiłłowie to wspaniała rodzina, do dzisiaj są czynni społecznie i robią dużo dobrego.

  33. marek mówi:

    Dawni Radziwiłłowie to ród, który nie określiłby się jako Litwini, Rusini etc.

    Rzekli by :My są Rzdiwiłły!

Leave a Reply

Your email address will not be published.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.