2
Trwają prace renowacyjne pałacu w Jaszunach

Wokół pałacu w Jaszunach trwają intensywne prace remontowe Fot. Anna Pieszko
image-59907

Wokół pałacu w Jaszunach trwają intensywne prace remontowe Fot. Anna Pieszko

Od kilku miesięcy trwają prace renowacyjne wokół zabytkowego pałacu w Jaszunach nabieraje coraz większego rozmachu. Już zostały odsłonięte i zabezpieczone fundamenty pałacu, robotnicy właśnie zabierają się za wymianę dachu; niezadługo planuje się również uporządkowanie terenu parku wokół pałacu. Samorząd rejonu solecznickiego podpisał kolejną  umowę na wykonanie prac. Równolegle są prowadzone wykopaliska archeologiczne.

­– Prace na razie idą nam na razie bardzo pomyślnie – mówi Laurynas Paulikas, kierownik budowy z firmy „Ekstra statyba”. – Po uprzednim odsłonięciu fundamentów założyliśmy już hydroizolację fundamentu. Teraz porządkujemy fasady, sypiące się resztki usuwamy, tynkujemy od nowa. Zaczynamy też usuwać stary dach. Na 1-ym etapie budowy mamy do uporządkowania dach, okna, fasady budynku, do tego dochodzą różne prace inżynieryjne – wodociąg, prąd, kanalizacja. Prace prowadzimy zarówno od wewnątrz, jak i zewnątrz.

Prace remontowe planuje się ukończyć w grudniu następnego roku.

Plac budowlany na razie przypomina pobojowisko: wokół dworku leżą materiały budowlane, dookoła wykopane są doły, wokół pałacu piętrzą się rusztowania, z góry usuwane są resztki dachu.

Aleksandras Kasparovičius z wydziału budownictwa i architektury samorządu rejonu solecznickiego nadzoruje wykonywanie prac.
­– Już szykujemy dokumenty na przetarg na wykonanie drugiego etapu prac wykończeniowych – mówi. ­– Prace wstępne wewnątrz pałacu zostały już ukończone – zostały usunięte przegródki wewnętrzne, stare podłogi. Także prowadzone są prace przygotowawcze do budowy kotłowni i rezerwuaru przeciwpożarowego. Usuwamy stary dach, kładziemy nowe krokwie dachowe.
Zapewnia, że zabytkowy charakter pałacu zostanie zachowany w jego autentycznej postaci.

Agnė Žilinskaitė ukazuje resztki XVIII-wiecznego muru Fot. Anna Pieszko
image-59908

Agnė Žilinskaitė ukazuje resztki XVIII-wiecznego muru Fot. Anna Pieszko

Tymczasem pałac powolutku odsłania swe tajemnice. W trakcie odkopywania fundamentów natrafiono na kamień węgielny z wyrytą na nim datą „1824 Juli 2“, czyli 2 lipca 1824 roku.
Równolegle z renowacją pałacu odbywają się badania archeologiczne.  Na 1-ym etapie prac renowacyjnych, kiedy prowadzono zakładanie tras komunikacyjnych, grupka archeologów na przypałacowym terenie równolegle wykopywała tzw. szurfy – czyli kwadratowe doły wielkości 1 m kw., ogółem 20 wykopów. W większości dołów niczego wartościowego nie odnaleziono, ale w pobliżu oficyny w jednym z wykopów natrafiono nieoczekiwanie na niespodziewane znalezisko.

Przed oczami archeologów na głębokości ok. 2,6 m odsłonił się kamienny mur. Wiadomo, że mur pochodzi z okresu wcześniejszego aniżeli  jest datowany pałac. Jak mówi kuratorka prac wykopaliskowych Agnė Žilinskaitė, archeolog z Akademii Dziedzictwa Kulturowego, mur został wybudowany co najmniej w XVIII w.:
– Natrafiliśmy też na inne znaleziska. Kilka monet z drugiej połowy XVIII w. z wizerunkiem carycy Jekatieriny II. Data jest widoczna niedokładnie, wiadomo tylko, że  jest to rok 178?. – mówi archeolog. ­– Poza tym natrafiliśmy na inne przedmioty z tamtego okresu. Wyroby ceramiczne, metalowe, posrebrzane (może srebrne?) nity, które mogły być na skórzanych ubraniach, może meblach – jest tu jeszcze przestrzeń do dociekań.

Jak mówi Agnė Žilinskaitė, ciekawe jest to, że identyczne nity (kniedės – lit.) były znalezione w czasie wykopalisk w grodzisku Dubingiai koło Malat, gdzie była posiadłość Radziwiłłów. Ponieważ Jaszuny też były posiadłością Radziwiłłów – żartuje – nity te dwie miejscowości i łączą.

Jakby emocji wykopaliskowych było mało, archeolodzy sięgnęli głębiej (na około 3,60 m w głąb ziemi) i odkryli jeszcze starszą warstwę kulturową, z okresu przypuszczalnie z końca XVI, pocz. XVII w. Dalszym wykopaliskom przeszkodziło to, że natrafili na kamienną podłogę – co jest głębiej, nie wiadomo.

BĘDZIE PORZĄDEK

Tymczasem samorząd rejonu solecznickiego czyni starania w kierunku dalszego uporządkowania terenu wokół dworku. W lipcu dyrektor administracji samorządu Bolesław Daszkiewicz podpisał umowę z firmą „LitCon” na rewitalizację parku.
Projekt pochłonie 1 mln 751 tys. 898 Lt. Umowa przewiduje kompleksowe uporządkowanie terytorium parku: założenie ogrodzenia, odnowę bramy wjazdowej, przewidziane jest miejsce na estradę, placyk zabaw dla dzieci; zostanie zamontowane oświetlenie, system kamer, także zostanie odnowiony parking. Prace w parku potrwają 14 miesięcy.

2 odpowiedzi to Trwają prace renowacyjne pałacu w Jaszunach

  1. kk mówi:

    Dlaczego tak się unika przyznania, że znalezione fundamenty należą do budowli Radziwiłłowskich? Jest masa świadectw pisanych:
    Maria Znatowicz-Szczepańska, „Wakacje w Jaszunach”:
    „Na wprost dużego domu była brama, a na lewo od niej oficynka, długi drewniany dworek z gankiem, obrośniętym winem, z jednym tylko, dużym pokojem na górce, a wielu mniejszymi na dole. Oficynka była starsza niż duży dom, zwany w okolicy „pałacem”. Do niej przyjechała babunia, zostawszy żoną profesora uniwersytetu wileńskiego, historyka, Michała Balińskiego. Było to w roku r. 1820,…”
    Cytowane przez Mirosława Gajewskiego inwentarz z 1666 r. (czasy Bogusława Radziwiłła):
    “budynek folwarkowy, izba biała wielka wewnątrz sklutem wyciosana, w niej piec z kafli zielonych z kominkiem, okien szklanych trzy (…) odryna z bierwion naprzeciwko tego rumu (…) świren wielki o dwóch piętrach z pałkami kwadratowymi, pomost i pułap z tarcic piłowanych (…) tenże folwark płotem rzadkim ogrodzony, w tymże ogrodzeniu sadzonek dwie, jedna wielka, druga mała”
    i inwentarz z 1788 r. (czasy Karola Stanisława Radziwiłła):
    “Z przyjazdu od miasteczka, przez most na rzece Mereczu stary, na palach, reperacji potrzebujący, brama do dworu o dwóch słupach z wrotami z racic na pół otwierających się na biegunach, pod dachem dorem krytym, idąc po prawej ręce studnia na kształt skrzyni na ryby na krynicy wykopana (…) oficyna rezydencjalna na Pańskie przybycie przez część nowej a częścią starej budowli, pod dachem częścią zreperowanym a miejscami nadrujnowanym, dorem krytym, a kominami 4-ma na dach wyprowadzonymi (…) wewnątrz pokojów mieszkalnych dziesięć, z sufitami podrzucanymi, na podłodze z tarcic układanej (…) pieców pięć, z tych dwa z kafel saskich, z kafel ćwiartkowych białych dwa, w alkowie z cegły murowany jeden, kominków z cegły murowanych szafiastych pięć”.

  2. K.Subocz mówi:

    … no i się doczekałem!

Leave a Reply

Your email address will not be published.