„Fraszki” Jana Kochanowskiego w ramach Festiwalu Radviliada w Kiejdanach na Litwie

7 września 2024 r. o godz. 16:00 odbędzie się Czytanie Sceniczne „Fraszek” Jana Kochanowskiego w języku litewskim w ramach Festiwalu Radviliada w Kiejdanach, który poświęcony jest historii Kiejdan i książąt Radziwiłłów. 2. edycja czytania powiązana jest z wydaniem Fraszek Jana Kochanowskiego w języku litewskim w 2023 roku, będącego wynikiem współpracy Instytutu Adama Mickiewicza z Litewskim Instytutem Książki i Folkloru i Muzeum Regionalnym w Kiejdanach.

Czytaj również...

Jan Kochanowski — wybitny twórca okresu Renesansu

Na Litwie był obecny jako jeden z sekretarzy króla Augusta Zygmunta. Towarzyszył mu w podróżach do Wilna, ale również był gościem wojewody wileńskiego Mikołaja Radziwiłła w podwileńskich wówczas Bujwidziszkach. Kochanowski pisał po łacinie i po polsku, a Litwini przez wiele wieków posługiwali się tymi językami bardzo dobrze, czytali i doceniali poezję Poety. Z biegiem historii Obojga Narodów Litwini tworzyli, czytali i pisali tylko po litewsku, dlatego twórczość Kochanowskiego była chwilowo zapomniana. Obecne czasy to zmieniły, ponieważ literatura Kochanowskiego jest tłumaczona język litewski i cieszy się coraz większym zainteresowaniem.

Komentarze tłumaczki Reginy Koženiauskienė

„Praca z utworami Kochanowskiego — a przełożonych zostało, wliczając motta, 320 (!) fraszek — stanowiła nie lada wezwanie. Niektóre fraszki są napisane językiem bezpośrednim. Inne mają jednak drugie dno i wielopiętrową konstrukcję” podkreśla Regina Koženiauskienė, tłumaczka tekstów.

Zbiór poezji Jana Kochanowskiego, zawarty w trzech księgach, obejmuje ponad 300 utworów, które zostały opatrzone wstępem i obszernymi komentarzami tłumaczki, a także objaśnieniami dotyczącymi nazw. Charakter tego dzieła jest niezwykle zróżnicowany – obok żartobliwych i frywolnych utworów znajdują się również teksty refleksyjne. Wybitny humanista był autorem przejętego z języka włoskiego terminu fraszka i wprowadził ten typ utworu do literatury polskiej.

Czytaj więcej: Wileńskie obchody Międzynarodowego Dnia Tłumacza

Wyjątkowe wydarzenie

„Instytut Adama Mickiewicza serdecznie zaprasza wszystkich miłośników literatury na wyjątkowe wydarzenie, jakim jest Czytanie Sceniczne »Fraszek« autorstwa Jana Kochanowskiego, które odbędzie się  w 7 września br. w Kościele ewangelicko-reformowanym, w którego podziemiach znajduje się mauzoleum Radziwiłłów” — podkreśla Olga Wysocka, dyrektorka Instytutu Adama Mickiewicza.

Za koncepcję wydarzenia oraz reżyserię odpowiedzialny jest Jarosław Kilian, reżyser teatralny, który do udziału zaprosił cenionych litewskich aktorów: Birutė Mar oraz Vladasa Bagdonasa. Oprawę muzyczną towarzyszącą czytaniu performatywnemu stworzyła prof. Maria Pomianowska wraz z polsko-litewskim zespołem muzyki dawnej: Aleksandrą Kauf-Tyrałą (fidele klimanowe, śpiew), Anną Klimczyk (fidele klimanowe, śpiew), Aistė Bružaitė (kokle) oraz Sauliusem Petreikisem (multiinstrumentalista).

Partnerzy:

Festiwal Radviliada w Kiejdanach
Muzeum Regionalne w Kiejdanach
Instytut Adama Mickiewicza
Instytut Polski w Wilnie


Instytut Adama Mickiewicza

Afisze

Więcej od autora

Majówka Polaków z Laudy

2 maja przedstawiciele rodaków z Laudy wraz ze swoimi gośćmi z Ełku i Rezekne wzięli udział w Paradzie Polskości 2026 w Wilnie. Po Mszy św., dzięki uprzejmości europarlamentarzysty, prezesa ZPL Waldemara Tomaszewskiego i prezesa wspólnoty Tomasza Pileckiego zespoły z Polski i Łotwy wystąpiły w Duksztach. Oprócz rodaków z Wileńszczyzny na scenie wystąpił Chór „Jutrzenka” (dyr. Irena Ivanova, Rezekne, Łotwa) oraz zespoły z Ełku pod kierownictwem Karola Szejdy: „Na Mazurską Nutę”, „Ale Babki” i Chór „Pojezierze”. Po spotkaniu w Duksztach goście udali się do Kiejdan.

Polska Piłsudskiego, Węgry Horthyego, Litwa Smetony „różniły się ze względu na osobę władzy”

W wydaniu magazynowym dziennika „Kurier Wileński” nr 19 (53) z 16–22 maja 2026 r. ukazał się wywiad z dr. Patrykiem Tomaszewskim z Wydziału Nauk o Polityce i Bezpieczeństwie Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Historyk porównuje polską sanację z autorytaryzmami litewskim i węgierskim, wskazując na wspólne mechanizmy — i różnice wynikające z osobowości przywódców.

Wystawa autorskich instrumentów Andrzeja Tadeusza Króla „NIE/OCZYWISTE ZWIĄZKI”

Artysta jest uczniem znanego litewskiego rzeźbiarza Antanasa Mončysa (1921–1993), studiował w Cité internationale universitaire de Paris i obecnie mieszka w Warszawie.Na wystawie zostaną zaprezentowane skonstruowane przez A. T....