Więcej

    71. rocznica wybuchu II wojny światowej

    Czytaj również...

    Równo 71 lat temu, 1 września 1939 roku ostrzałem Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte, rozpoczęła się II wojna światowa. W tej najkrwawszej wojnie w dziejach ludzkości brali udział po jednej stronie: państwa osi (sojusz III Rzeszy, Włoch oraz Japonii) i alianci (państwa koalicji antyhitlerowskiej – w tym Polska).

    W wojnie zginęło 72 miliony ludzi, z nich 47 milionów cywilów. Dla Żydów i Romów wojna skończyła się prawie całkowitą zagładą. Spośród narodów europejskich największe straty w ludziach poniosła Polska, ogromne straty poniósł też ZSRR. Kolejną konsekwencją wojny był kryzys gospodarczy, a świat został podzielony na strefy wpływów Stanów Zjednoczonych i Związku Radzieckiego.

    Okrucieństwa II wojny światowej dotknęły również Litwę. Jak powiedział „Kurierowi” doc. dr Algirdas Jakubčionis z wydziału historii Uniwersytetu Wileńskiego: „Jednym z najbardziej bolesnych skutków dla Litwy było to, że utraciła ona państwowość. 23 sierpnia 1939 roku Joachim Ribbentrop i Wiaczesław Mołotow podpisali pakt o nieagresji pomiędzy III Rzeszą a ZSRR, zaś prawdziwym jego celem był podział na strefy wpływów, co w praktyce oznaczało utratę suwerenności szeregu niepodległych państw. Litwa trafiła wtedy do strefy wpływów III Rzeszy, lecz nie na długo — 28 września została podpisana nowa umowa, według której w zamian za część terytorium Polski Litwa przeszła do strefy wpływów Stalina. Wkrótce Litwa została zmuszona do podpisania umowy o wzajemnej pomocy z ZSRR, na podstawie której zostało zwrócone Wilno, lecz na jej terytorium zostały rozlokowane wojska radzieckie. Państwa zachodnie zaczęły postrzegać Litwę już nie jako samodzielny podmiot polityczny: Litwa stała się jedynie obiektem, przedmiotem, zależnym od ZSRR. W 1940 Armia Czerwona okupowała Litwę, która została trzecią ofiarą ZSRR po Polsce i Finlandii”.

    Chociaż państwa osi poniosły porażkę i kapitulowały przed aliantami, nie będzie błędnym twierdzenie, że w tej wojnie nie wygrał nikt: ci którzy ją przetrwali, na zawsze zostali okaleczeni wspomnieniami o ludobójstwach, głodzie, prześladowaniach, morderstwach i poniżeniach.

    Dodatkowy ból ofiarom tej wojny sprawiłaby świadomość, że pokolenie XXI wieku już nie pamięta okrucieństw, z którymi zderzyli się ich dziadkowie i pradziadkowie.

    „II wojna światowa była w latach 1949-1971, a wygrali ją Krzyżacy” – niestety tak absurdalna wersja przebiegu największego konfliktu zbrojnego w historii świata nie zaskoczyłaby sporej części litewskiej młodzieży. Podobne wrażenie odnosi się po zapoznaniu się z wynikami sondażu, który przeprowadził  tygodnik „Litovskij kurjer”. Młodzież na ulicach Wilna pytano, co wie o drugiej wojnie światowej. Większość odpowiadała, że nie pamięta o tym wydarzeniu, chociaż „w szkole niby coś o tym mówiono”; ktoś powiedział, że wygrała przyjaźń; ktoś pamiętał, że Niemcy chyba ponieśli klęskę, prawda, dlatego, że Hitler się zastrzelił.

    „Świadomość historyczna młodzieży z każdym rokiem jest coraz mniejsza. Smutno jest, gdy wciąż bardziej uwidacznia się tendencja, że dla 90% osób „Napoleon” oznacza nazwę koniaku, a nie osobę historyczną” — mówi historyk Algirdas Jakubčionis.

    Więcej od autora

    Krótka historia praktycznego orzechołoma

    Gdy słyszy się kombinację słów „dziadek do orzechów”, natychmiast nasuwają się skojarzenia ze wzruszającą baśnią E.T.A. Hoffmanna, z niezrównaną muzyką baletową Piotra Czajkowskiego i z Bożym Narodzeniem. Drewniany dziadek jest jednak znacznie starszy niż bajka o nim. Drewniany zgniatacz orzechów,...

    Wilno dostarczy rozrywki także tej zimy

    Bożonarodzeniowe imprezy, lodowisko, festiwale teatralne i filmowe, międzynarodowe targi książki – to tylko kilka powodów, by nawet zimą nie nudzić się w Wilnie. Wilno ubiera się właśnie w swoją najpiękniejszą szatę, by na ponad miesiąc zanurzyć swoich mieszkańców i gości...

    Umowa podpisana, ale strajk nauczycieli nadal realny

    2 grudnia, po strajku ostrzegawczym pedagogów, podpisana została zrewidowana umowa zespołowa pracowników oświaty i nauki. Dokument podpisał premier Saulius Skvernelis, minister oświaty, nauki i sportu Algirdas Monkevičius oraz liderzy czterech związków zawodowych ze sfery oświaty. Część oświatowców krytykuje jednak...

    Prosty krok, by śmieci zyskały nowe życie

    Konieczność segregacji odpadów nigdy wcześniej nie była tak ważna jak dziś. Śmieci każdy, lecz nie każdy odpowiedzialnie zarządza produkowanymi przez siebie odpadami. Warto więc sobie uświadomić, jak to robić właściwie. Nigdy wcześniej produkowanie i nabywanie rzeczy nie było tak łatwe...