„Niewidoczna przestrzeń” – wystawa o Trokach w czasie pandemii

103
Jak zauważa Bartosz Frątczak, pomysł z galerią 3D, jako zupełnie nowego rozwiązania, przerósł pierwotne plany Fot. Marian Paluszkiewicz

W warunkach kwarantanny Bartosz Frątczak, Pałac Kultury w Trokach i galeria Fojė realizują wystawę zatytułowaną „Niewidoczna przestrzeń”. Na odwiedzenie wystawy nie trzeba czekać – można obejrzeć ją już w czasie kwarantanny, bo doskonale wpisuje się w warunki pandemii. Galerię można odwiedzać w wirtualnym świecie i oglądać w 3D od środy, 15 kwietnia, na stronie Pałacu Kultury w Trokach.

Inicjatywa stworzenia wystawy wyszła od Edwarda Kiejzika, dyrektora Pałacu Kultury w Trokach.
– Wystawa powstała jako jedno z wydarzeń w ramach projektu Troki Litewską Stolicą Kultury 2020. Postanowiliśmy wykorzystać ten czas, gdy Troki, zawsze oczekujące na turystów, zamykają się na czas pandemii. W pewnym sensie zostaliśmy zmuszeni do przestawienia się z naszej zwykłej działalności na tory wyznaczone przez pandemię. Nie jest to sytuacja przez nas chciana, ale może dzięki takim inicjatywom zostanie po tym czasie ciekawa spuścizna – zauważa w rozmowie z „Kurierem Wileńskim” dyrektor Pałacu Kultury w Trokach.

Edward Kiejzik
Fot. Marian Paluszkiewicz

Jak zauważa Edward Kiejzik, projekt wiąże się z innymi działaniami realizowanymi w czasie pandemii przez placówkę w Trokach.
„Filmowaliśmy niedawno w pustej sali koncert trio Giunter Percussion, jak również realizowaliśmy program poetycki – wiersze Oskara Miłosza (lit. Oskarasa Milašiusa), czytałem ja i Jolanta Dapkūnaitė – aktorka Litewskiego Narodowego Teatru Dramatycznego. To właśnie ona zaproponowała, by poezję zilustrować obrazami Trok. Jeśli będą zdjęcia, dlaczego nie zrobić wystawy, pomyślałem” – mówi Edward Kiejzik.
Początkowo wystawa miała być zorganizowana po zakończeniu kwarantanny. Zdjęcia miały zostać wydrukowane i pokazane w przestrzeni miasta. Na pokazaniu zdjęć teraz, w czasie pandemii, zależało natomiast autorowi zdjęć, Bartoszowi Frątczakowi.

„Chciałem zrealizować ten projekt już teraz, a nie czekać, aż zmienią się warunki. Zachęcamy ludzi do pozostawania w domach, nie możemy ich zaprosić do galerii, a mamy im co pokazać. Zastanawiałem się, jak pokazać zdjęcia w przestrzeni. Napisałem więc do kolegi, Krzysztofa Wolskiego, który jest świetnym grafikiem komputerowym. Zapytałem, czy istnieje możliwość stworzenia takiej wirtualnej galerii w krótkim czasie i przy ograniczonym budżecie. Dzięki jego zaangażowaniu było możliwe rozpoczęcie prac nad tym projektem” – wyjaśnia fotograf.

Frątczak zauważa, że pomimo iż ma wiele starych zdjęć z Trok, nie chciał ich wykorzystywać w tym projekcie.
„Zrobiłem nowe zdjęcia, już w czasie kwarantanny. Przeżywamy teraz bardzo trudny czas, a ja poprzez wystawę chcę pokazać również jego pozytywne strony. Na tych zdjęciach widzimy Troki z zupełnie innej perspektywy, bez tłumów turystów, bardzo intymnie, tak, jakby każdy widz odkrywał je tylko dla siebie” – wyjaśnia.

Wystawę można odwiedzać w wirtualnym świecie i oglądać w 3D od 15 kwietnia Fot. Bartosz Frątczak

Czy po zakończeniu pandemii wystawa będzie możliwa do obejrzenia również w tradycyjnej wersji? Prawdopodobnie do tego dojdzie, lecz jak zauważa Frątczak, pomysł z galerią 3D, potraktowanej jako zupełnie nowe rozwiązanie, przerósł pierwotne plany.
„Ta galeria jest zaplanowana trochę jak gra komputerowa, będzie się można po niej poruszać, oglądać poszczególne fotografie, a w tle będzie brzmiała muzyka specjalnie skomponowana przez Gabrieliusa Zapalskisa. Można powiedzieć, że pandemia zmusiła nas do rozwoju i rozbudowy planów. Chyba bez tych szczególnych okoliczności nie porwałbym się na tak wielkie wyzwanie” – mówi fotograf.
Edward Kiejzik zauważa, że paradoksalnie pandemia może być dla sztuki dobrym czasem.
„Kultura, sztuka, często rozwija się bardzo dobrze w czasach, gdy jest najciężej, gdy towarzyszą nam silne emocje, głębokie refleksje. Wydaje mi się więc, że warto ten czas wykorzystywać. Nie mam jednak wątpliwości, że kryzys jest jeszcze przed nami. To wszystko, co teraz robimy, wystawy, teatr on-line, to ciekawe inicjatywy, które otwierają nowe przestrzenie na działania, ale nie zastąpią prawdziwego spotkania. Tworzymy więc w takich warunkach, w jakich możemy i myślimy o trudnościach, również tych finansowych, które zapewne nastąpią” – stwierdza dyrektor Pałacu Kultury w Trokach.
***
Wystawę fotografii Bartosza Frątczaka „Niewidoczna przestrzeń” można oglądać od środy, 15 kwietnia, na stronie trakurumai.lt. Wystawa jest jednym z wydarzeń zrealizowanych w ramach projektu Troki Litewską Stolicą Kultury 2020.