Wierszuliszki. Dzielnica miernikiem urbanizacji

Czytaj również...

Muzeum Wilna w ramach wystawy „Kto do Wierszuliszek?” („Kas į Viršulus?“) zaprasza do poznania jednej z najmniejszych dzielnic miasta — Wierszuliszek. Wystawa rozpoczyna nowy cykl przybliżający historię, rzekomo, nieatrakcyjnych, stołecznych dzielnic.

Wystawa „Kto do Wierszuliszek?” („Kas į Viršulus?“)
Część ekspozycji mieści się na parterze 12-piętrowego bloku mieszkalnego pod adresem Viršuliškių 43
| Fot. Vilniaus muziejus

Obecnie Wilno dzieli się na 20 dzielnic administracyjnych, a te na kilkadziesiąt dzielnic tradycyjnych. W 2000 r. do rejonu miejskiego Wilna włączone zostało Grzegorzewo. Wierszuliszki zostały włączone do miasta w 1969 r.

Czytaj więcej: Jan Dziedziczak odwiedził Rossę i Grzegorzewo

Podwileńska wieś

Dawna, istniejąca jeszcze za czasów Wielkiego Księstwa Litewskiego podwileńska wieś o tej samej nazwie, jest m.in. wyjątkowym miejscem związanym z historią wileńskich Żydów. W latach 80. ub. wieku powstała tu nowoczesna, jak na owe czasy, dzielnica mieszkaniowa. Projekt budowlany Wierszuliszek sporządzono w 1973 r. Już w 1977 r. pierwsi mieszkańcy zaczęli przenosić się do nowo wybudowanych domów wielomieszkaniowych.

Ekspozycja w czterech językach

— Wystawa poświęcona Wierszuliszkom jest szczególna. Po raz pierwszy Muzeum Wilna przygotowało ekspozycję w czterech językach: po litewsku, angielsku, rosyjsku i polsku. Poza tym ekspozycja zaprezentowana jest poza obrębem Starego Miasta i jest podzielona na trzy części. Pokazuje różnorodny architektonicznie, narodowościowo i kulturowo obraz dzielnicy. Odtworzyć historię pomogli jej mieszkańcy, za co jesteśmy im bardzo wdzięczni. Wielu z nich mieszka tu od 50 lat — opowiada „Kurierowi Wileńskiemu” Povilas Andrius Stepavičius, kurator wystawy.

Trzy części wystawy

Pierwszą część wystawy umiejscowiono w pobliżu parku trolejbusowego przy ul. Viršilų oraz na ogrodzeniu parku na skwerku Viršuliškių. Ta część przybliża historię dawnej wsi oraz dalszą rozbudowę terenów. Druga część mieści się na parterze 12-piętrowego bloku mieszkalnego pod adresem Viršuliškių 43 i przybliża dzieje okresu sowieckiego, kiedy zaczęły pojawiać się tu pierwsze domy wielomieszkaniowe. Trzeci etap wystawy stanowi szlak spacerowy biegnący po najciekawszych miejscach Wierszuliszek.

Jednym z najbardziej znaczących obiektów Wirszuliszek jest zbudowany w 1986 r. Dom Prasy
| Fot. Saulius Žiūra

Dodatkowe wydarzenia

Wystawie będą towarzyszyć specjalne wydarzenia towarzyszące. M. in. 2 czerwca Dmytro Solovjov, ukraiński fotograf oraz badacz architektury okresu sowieckiego, w wykładzie online opowie o stanie sowieckich budowli mieszczących się obecnie na terenie Ukrainy. 4 i 30 czerwca odbędzie się zwiedzanie dzielnicy z kuratorem wystawy Andriusem Stepavičiusem. 16 czerwca Rūta Leitanaitė, przewodnicząca Związku Architektów Litwy, opowie o tym, jak na terenie dzielnicy przebiega renowacja bloków mieszkalnych. 17 czerwca w ramach Nocy Kultury zaplanowany jest spacer starym traktem prowadzącym do centrum miasta. Informację o wycieczkach można znaleźć na stronie internetowej Muzeum Wilna (Vilniaus muziejus).

Czytaj więcej: „Niezrealizowane wileńskie projekty XX wieku”. Muzeum Wilna zaprasza na wystawę

Proces urbanizacji

— Historia Wierszuliszek odzwierciedla proces urbanizacji, kiedy podwileńskie wioski przekształcały się w nowe dzielnice mieszkaniowe. Badając przeszłość, dowiadujemy się, jacy ludzie zamieszkiwali te tereny, z jakimi wyzwaniami zetknęli się, kiedy ruszyła rozbudowa miasta, a ich domy zniesiono. Można też obserwować, jak z biegiem czasu zmieniał się styl życia mieszkańców. Dawniej, w czasie wolnym od pracy, atrakcją była kąpiel w stawie niedaleko Zameczka, dziś większość woli spędzać czas w centrum handlowym Pasidaryk Pats. Na wystawie zaprezentowana jest także odnaleziona w archiwach informacja, wspomnienia i opowiadania mieszkańców dzielnicy. Jest to wyjątkowa możliwość poznania dziejów i rozwoju tego zakątka Wilna — komentuje kurator wystawy.

Wystawa przybliża okres sowiecki
| Fot. Litewskie Centralne Archiwum Państwowe

Znaczące obiekty

Dzielnica mieści się na płn.-wsch. od centrum miasta. Graniczy z dzielnicami: Karolinki, Justyniszki, Poszyłajcie, Szeszkinia. Zachodnia objazdówka oddziela ją od dzielnic Zameczek i Bujwidziszek. Podczas zwiedzania Wierszuliszek przewodnicy opowiedzą m.in o najbardziej znaczących obiektach. Są to m.in. zbudowany w 1986 r. Dom Prasy czy kościół pw. bł. Jerzego Matulewicza (1996 r.)

Wystawa jest czynna w dniach
czwartek-piątek w godz. 16:00 —20:00,
sobota-niedziela w godz. 11:00 — 19:00.

Ekspozycję można obejrzeć bezpłatnie do 31 lipca.

Projekt powstał w ramach programu obchodów 700. rocznicy urodzin Wilna, która przypada w 2023 r.

Czytaj więcej: 700-lecie Wilna. Miasto przygotowuje się do obchodów z przytupem


Afisze

Więcej od autora

„Zróbmy to razem”: na nekropoliach w Wilnie rusza społeczna akcja porządkowa

Sprzątanie zabytkowych nekropolii stało się wieloletnią tradycją. W tej społecznej inicjatywie uczestniczą uczniowie, harcerze, studenci, przedstawiciele organizacji społecznych, dyplomaci, samorządowcy oraz mieszkańcy.Wyraz szacunku dla historii i pamięci mieszkańcówWielkie sprzątanie...

Nowa inicjatywa w Wilnie: nauka języka polskiego w przyjaznej atmosferze

W Wilnie rozpoczął swoją działalność Klub Języka Polskiego. Klubowicze spotykają się w Bibliotece im. Adama Mickiewicza (ul. Trakų 10). O nowej inicjatywie dla „KW” opowiada Remigiusz Lewandowski, założyciel Klubu.