![](https://kurierwilenski.lt/wp-content/uploads/2018/04/21_kwiecien_naukowcy_1.jpg)
Konferencja odbywa się w Domu Kultury Polskiej w Wilnie. W spotkaniach wokół tematu: „Setna rocznica rozpadu imperiów. Państwa narodowe a kwestia mniejszości narodowych w Europie (aspekty historyczne, społeczno-polityczne, prawne i kulturowe)” biorą udział przede wszystkim naukowcy z litewskich i polskich ośrodków naukowych.
Uczestnicy konferencji w swoich wystąpieniach sięgają nie tylko po tematy historyczne, ale także poruszają aktualne zagadnienia związane z życiem w wielokulturowym społeczeństwem. Obrady spotkały się z zainteresowaniem nie tylko przedstawicieli świata nauki, ale także polityków i działaczy społecznych.
W czwartkowe popołudnie konferencję rozpoczął prezes SNPL, prof. Henryk Malewski. „Ta konferencja pozwoli lepiej zrozumieć naszą przeszłość, pewne zaszłości, mity i stereotypy, współczesne problemy i zagrożenia, a także spojrzeć w przyszłość, do czego dążymy, jaki świat chcemy przekazać naszym dzieciom i wnukom” – mówił Malewski, podkreślając również znacznie tematu konferencji dla zrozumienia obecnej sytuacji. „Refleksje historyczne są niezbędne, żebyśmy mogli opierając się na analizie tamtych procesów, zrozumieć obecną sytuację, która nie jest zbyt optymistyczna – wzrastające napięcie na umownej linii Wschód-Zachód, wojna w Syrii, niestabilna sytuacja na Bliskim i Środkowym Wschodzie, zagrożenia terrorystyczne, Brexit, kryzys świadomości europejskiej” – podkreślał naukowiec.
Konferencje, które co roku organizuje SNPL, koncentrują się zwykle wokół spraw mniejszości narodowych. W ramach pakietów konferencyjnych, uczestnicy debaty otrzymali również ostatni numer Rocznika SNPL, w którym zamieszczone zostały materiały z ubiegłorocznej konferencji poświęconej oświacie mniejszości. Prezes zachęcił do lektury referatów z ubiegłorocznej konferencji poświęconych temu tematowi. „Wiemy, że problematyka mniejszości narodowych nie należy do łatwych. Ważnym jest, żeby o trudnych sprawach rozmawiać, a w dyskusji nie tylko mówić, ale i słuchać, i co najważniejsze – usłyszeć i zrozumieć nie tylko argumenty, ale nawet intencje tej drugiej strony“ – powiedział prof. Henryk Malewski.
List do uczestników konferencji skierował prezydent Polski Andrzej Duda. Pismo odczytał doradca prezydenta RP, Bogusław Winid. W swoim liście prezydent Polski przypominał o swojej ostatniej wizycie w Wilnie i podkreślał znaczenie tegorocznych obchodów w relacjach polsko-litewskich. „Polacy i Litwini nigdy nie ustali w dążeniach do odzyskania niepodległości, ale dopiero rok 1918, kończący I wojnę światową, przyniósł po temu historyczną sposobność, którą tak wspaniale potrafiliśmy wykorzystać. Obchodzimy w tym roku setne stulecie odrodzenia naszych suwerennych państwowości. Ten jubileusz, podobnie jak wydarzenia sprzed wieku, ma historyczną rangę“ – pisał Andrzej Duda.
Prezydent podkreślił również znaczenie dialogu naukowego dla budowania obecnych relacji międzypaństwowych. „Jestem pełen uznania dla wszystkich na Litwie, w Polsce i w całym naszym regionie, którzy promują aktywność mniejszości narodowych jako ważną dziedzinę dialogu oraz budowania międzyludzkich i międzypaństwowych mostów. Konferencja, na której się państwo spotykają, istotnie się do tego przyczynia, a refleksja nad złożonością historii pozwała wyciągnąć wnioski służące teraźniejszości i przyszłości“ – napisał w liście Andrzej Duda, podkreślając również znaczenie polsko-litewskiej współpracy, partnerstwa w ramach Unii Europejskiej i sojuszu NATO, które „tworzą pozytywny kształt naszych relacji, a nowe inicjatywy, jak współdziałanie w ramach Trójmorza, pogłębiają nasze więzi“.
![](https://kurierwilenski.lt/wp-content/uploads/2018/04/21_kwiecien_naukowcy_2.jpg)
Obrady spotkały się z zainteresowaniem nie tylko przedstawicieli świata nauki, ale także polityków i działaczy społecznych
Podczas otwarcia konferencji byli obecni również przedstawiciele Sejmu RL. „Setną rocznicę niepodległości, państwowości i wolności w tym roku obchodzi wiele państw w Europie. I dzisiaj, jak przed stu laty, trwają dyskusje polityczne o wizji, perspektywie i rozwoju tych państw” – mówiła Rita Tamašunienė, podkreślając znacznie poszanowania praw mniejszości, zwłaszcza w krajach postkomunistycznych.
Podczas otwarcia konferencji obecna była również dyrektor Departamentu Mniejszości Narodowych przy Rządzie Republiki Litewskiej, Vida Montvydaitė. Podziękowała Stowarzyszeniu Naukowców Polaków Litwy za zorganizowanie wydarzenia, które kieruje uwagę ku wspólnej przeszłości Litwy i Polski. „Łączy nas wspólna historia już przez niejedno stulecie. Łączą nas również wybitni przedstawiciele kultury, nauki, polityki (…) Tematyka dzisiejszej konferencji potwierdza, że wspólnych tematów jest wiele i są one bardzo ważne. Co do niektórych osiągnęliśmy szybko zgodę, do innych spraw powracamy stale na nowo” – mówiła Montvydaitė.
Ambasadę RP w Wilnie reprezentował podczas otwarcia konferencji Grzegorz Poznański. W swoim wystąpieniu podkreślił znaczenie dialogu historycznego w relacjach polsko-litewskich. „Dialog historyczny to bardzo ważna kwestia w stosunkach polsko-litewskich. Cieszymy się, że środowisko naukowe ten dialog tak mocno rozwija. On jest bardzo pomocny w budowaniu stosunków pomiędzy naszymi krajami. Tak samo jak temat tej konferencji, wynikający z tematu historycznego mniejszości narodowych, to również niezwykle ważna kwestia w dialogu naszych państw” – mówił polski dyplomata.
Obrady konferencyjne zakończą się w południe, w sobotę 21 kwietnia. Tak, jak w poprzednich latach, referaty wygłoszone podczas konferencji, zostaną opublikowane w Roczniku SNPL.
Fot. Marian Paluszkiewicz