Wydarzenie odbywa się w ramach obchodów roku biskupa Motiejusa Valančiusa (1801-1875). W br. mija 225 lat od urodzin żmudzkiego duchownego. „Zwiedzający mają niepowtarzalną okazję obejrzeć XIX-wieczne litewskie i polskie rękopisy przechowywane w Bibliotece Apostolskiej Watykanu” — zapowiada Muzeum Dziedzictwa Kościelnego.
Czytaj więcej: (Nie)tradycyjne Muzeum Dziedzictwa Kościelnego
Tłumaczenie bulli papieża Piusa IX
Głównym eksponatem są ilustrowane albumy z rękopisami tłumaczenia bulli papieża Piusa IX „Ineffabilis Deus” (łac. „Niewysłowiony Bóg”), pochodzące ze zbiorów Biblioteki Apostolskiej Watykanu. Tłumaczenia bulli papieskiej z łaciny na język litewski dokonał biskup Motiejus Valančius.
— Rękopisy tłumaczeń bulli papieskich trafiły do Muzeum Dziedzictwa Kościelnego z Muzeum Regionalnego w Rakiszkach, gdzie, po przywiezieniu z Watykanu, albumy te były zaprezentowane na międzynarodowej wystawie „Vytis ir lelija”. Wystawa w Muzeum Dziedzictwa Kościelnego koncentruje się przede wszystkim na osobie biskupa Motiejusa Valančiusa i jego roli w propagowaniu ludowej pobożności do Najświętszej Maryi Panny na Litwie — mówi „Kurierowi Wileńskiemu” Rita Pauliukevičiūtė, dyrektorka placówki muzealnej.
Polska i litewska wersja bulli papieskiej
Papież Pius IX, nawiązując do wiekowej tradycji Kościoła katolickiego, w 1854 r. bullą „Ineffabilis Deus” ogłosił dogmat o Niepokalanym Poczęciu Najświętszej Maryi Panny. Marie-Dominique Sire, duchowny francuskiego Towarzystwa Księży Świętego Sulpicjana, postanowił zebrać w darze dla Piusa IX tłumaczenia bulli na języki świata katolickiego. Zgromadził zbiór zawierający ponad 300 tłumaczeń „Ineffabilis Deus”, w tym na polski i litewski.
Każdy rękopis z tłumaczeniem jest bogato ilustrowany oraz oddaje wątki narodowe i religijne. Litewski album został ozdobiony rysunkami hrabiny Idalii Sobianskytė-Broel-Platerienė. Trzydzieści siedem stron rękopisu zawiera ilustracje „kwiatów pól i gajów Litwy”. Każda strona została ozdobiona przez hrabinę rysunkiem litewskiej rośliny lub kompozycji roślinnej.
Polskie tłumaczenie zilustrowała hrabina Marija Tyzenhauzaitė-Pšezdzeckienė. W wielowarstwowej ikonografii ojczyzna postrzegana jest jako historyczna Polska, późniejsza Rzeczpospolita Obojga Narodów, dlatego rękopis jest bogaty w wizerunki postaci historycznych, miast i świątyń Litwy oraz Polski. Obok polskiego herbu została umieszczona Pogoń oraz herby znanych rodów szlacheckich.
Ilustracje obu tłumaczeń bulli przedstawiają ważne motywy państwowe, świadczące o kulturalnych i dyplomatycznych staraniach o zachowanie pamięci o Litwie i Polsce w latach carskiej okupacji i zakazu prasy.
Wystawa w Muzeum Dziedzictwa Kościelnego (ul. šv. Mykolo 9) potrwa do 28 marca.
Bilety można nabyć w kasie muzeum lub za pośrednictwem systemu Paysera Tickets.