„Dzisiejsza wizyta to ważny sygnał potwierdzający strategiczne relacje polsko–amerykańskie” — oświadczył prezydent Polski Andrzej Duda. „Polska jest i będzie solidnym i trwałym filarem społeczności transatlantyckiej” — zadeklarował premier Donald Tusk. „Ta historyczna wizyta upamiętniła 25. rocznicę przystąpienia Polski do NATO i podkreśla żelazne zobowiązanie obu naszych krajów na rzecz Sojuszu NATO, który czyni nas wszystkich bezpieczniejszymi” — napisano w oświadczeniu wydanym przez Biały Dom.
Czytaj więcej: Przełomowy rok 1999
Podziękowania za wizytę
12 marca 1999 r. Polska wraz z Czechami i Węgrami stały się pełnoprawnymi członkami NATO. „Gdy stoimy razem, żadna siła na Ziemi nie będzie od nas potężniejsza” — Joe Biden, po spotkaniu z polskim prezydentem oraz premierem, zacytował słowa byłej sekretarz stanu Madeleine Albright, która przed 25. laty wzięła udział w uroczystości z okazji akcesji nowych państw członkowskich.
Tematem przewodnim spotkania była sytuacja geopolityczna na świecie oraz wojna w Ukrainie. Prezydent Stanów Zjednoczonych po raz kolejny zapewnił stronę polską, że atak na jeden z krajów członkowskich jest „atakiem na wszystkich nas”. „My wszyscy musimy myśleć dokładnie tak samo, czekam na te rozmowy, które dzisiaj będą tu podjęte. Bardzo dziękuję wam za dzisiejszą wizytę” — oświadczył Biden. Dodał, że „Putin i Rosja nie zatrzyma się tylko na Ukrainie, dlatego Rosję trzeba powstrzymać na wszelkie możliwe sposoby”.
W trakcie wizyty przywódców Polski Stany Zjednoczone poinformowały, że planują udzielić pożyczki w wysokości 2 mld dolarów, które mają być przeznaczone na kupno 96 śmigłowców „Apache”. Poza tym Departament Stanu USA dał zgodę na zakup ponad 800 rakiet JASSM, 745 rakiet AIM-120C oraz ponad 200 rakiet AIM-9X Sidewinder Block II.
„Imponująca była jedność przy tym stole. W każdym punkcie tej rozmowy mieliśmy wspólne stanowisko z prezydentem Joe Bidenem i stroną amerykańską” — po spotkaniu z Bidenem ogłosił premier RP.
| Fot. KPRM, Krystian Maj
NATO na wschodzie
Prezydent i premier Rzeczypospolitej Polskiej zgodnie podkreślili, że wizyta miała charakter historyczny. „Nie ma lepszego miejsca, by świętować tę wyjątkową rocznicę niż Biały Dom. To dzięki odważnym decyzjom, jakie właśnie tutaj — w stolicy Stanów Zjednoczonych — podejmowali wspólnie, zarówno Demokraci, jak i Republikanie, NATO rozszerzyło się na wschód. Polska dołączyła do wolnego świata, do Zachodu, tam, gdzie zawsze było jej miejsce” — oświadczył Andrzej Duda.
Prezydent zaznaczył, że w ciągu 25 lat, Polska udowodniła, że jest wiarygodnym partnerem NATO i USA. „Polska, jak mało który kraj na świecie, wie, że bezpieczeństwo ma swoją cenę. Dlatego przeznaczamy ponad 4 proc. PKB na utrzymanie i modernizację armii. Najwięcej procentowo w całym Sojuszu” — powiedział Duda. Dodał, że pozostałe państwa członkowskie również muszą bardziej dbać i więcej inwestować we własne bezpieczeństwo. „2 proc. było dobre 10 lat temu. Teraz potrzebujemy 3 proc., w odpowiedzi na wywołaną przez Rosję pełnoskalową wojnę za wschodnią granicą NATO” — zaznaczył prezydent RP.
Czytaj więcej: 25 lat Polski w NATO. Jednak koncepcje były różne — nawet neutralność na wzór Szwajcarii
Słowa papieża Polaka
Donald Tusk, na konferencji prasowej, bezpośrednio nawiązał do sytuacji na Ukrainie oraz przytoczył wypowiedź św. Jana Pawła II z jego słynnej homilii z 2 czerwca 1979 roku — słowa, które, w dobie dzisiejszej zyskują nową aktualność. „Kiedy my, Polacy, wyruszyliśmy w drogę na Zachód, papież Jan Paweł II powiedział światu: «Nie może być sprawiedliwej Europy bez niepodległej Polski». A dzisiaj powiedziałbym: nie może być bezpiecznej Europy bez silnej Polski i nie może być sprawiedliwej Europy bez wolnej oraz niezależnej Ukrainy” — zadeklarował premier RP.
| Fot. Kancelaria prezydenta RP, Jakub Szymczuk
Polska jest bezpieczna
Szef polskiego rządu zapewnił, że Polska traktuje bardzo poważnie swe zobowiązania wynikające z Traktatu Północnoatlantyckiego. „Główny cel mojej wizyty to potwierdzenie jednoznaczne, że Ameryka nigdy nie zawaha się przyjść z pomocą Polsce, jeśli kiedykolwiek Polska będzie zaatakowana, że artykuł 5 Traktatu Waszyngtońskiego jest niepodważalny. Chciałem wiedzieć, że Amerykanie czują się zobowiązani, i zawsze będą zobowiązani do natychmiastowego działania, gdybyśmy takiej pomocy potrzebowali” — oświadczył Tusk.
Na spotkaniu w Waszyngtonie był obecny ambasador USA w Polsce. „25. rocznica wstąpienia Polski do NATO to ogromne wydarzenie dla Polski, dla regionu i dla całego Sojuszu, szczególnie dziś, w kontekście pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę. Nasze zobowiązanie wobec Artykułu 5. NATO jest niezachwiane, a dzisiejsza rocznica jest wspaniałą okazją, aby z całą mocą to podkreślić. Dzięki NATO Polska jest bezpieczna i zabezpieczona. A dzięki Polsce, skuteczna pomoc dla Ukrainy jest możliwa i jest realizowana. Prezydent Biden kolejny raz wyraził dziś ogromną wdzięczność dla Polski za pomoc Ukrainie” — oświadczył po spotkaniu Mark Brzeziński.
