Symboliczne otwarcie
W poniedziałek 20 października prezydenci Karol Nawrocki i Gitanas Nausėda wzięli udział w uroczystości otwarcia 12-kilometrowego odcinka międzynarodowej trasy Via Baltica na litewskim pograniczu.
„Dziś symbolicznie obchodzimy 234. rocznicę Zaręczenia Wzajemnego Obojga Narodów, (…) a dzisiaj mamy otwarcie nowego szlaku komunikacyjnego, który ułatwi podróżowanie między Polską i Litwą, a także również do innych krajów Europy. (…) Do Warszawy można dojechać w ciągu 4,5 albo 5 godzin. Chyba trudno byłoby to sobie wyobrazić 25 lat temu, gdy ta podróż zajmowała dwukrotnie więcej” — zwrócił się do zebranych prezydent Litwy, Gitanas Nausėda.
„Via Baltica pokazuje, że relacje polsko-litewskie są na najwyższym poziomie” — powiedział prezydent Polski, Karol Nawrocki.
„Droga, którą dziś oficjalnie otwieramy, jest czymś dużo więcej niż szlakiem transportowym; jest łącznikiem, który wzmacnia nasze relacje i zbliża społeczeństwa, a także przyczynia się do odporności regionu” — powiedział prezydent RP.
Polski prezydent zaznaczył, że droga jest ważna w kontekście obronności.
„Odnowiona droga pozwoli na szybką reakcję na potencjalne zagrożenie militarne i obronne, właśnie w kontekście transportu wojskowego” — zaznaczył prezydent Nawrocki.
„Uważam, że jest to również zadanie dla mnie, prezydenta, i naszych przyjaciół z Estonii i Łotwy — monitorowanie tego projektu pod kątem bezpieczeństwa. Jako kraje wschodniego skrzydła NATO i Unii Europejskiej jesteśmy odpowiedzialni za bezpieczeństwo całego regionu, całej Europy” — dodał prezydent Polski.
| Fot. Josvydas Elinskas, ELTA
W ramach Inicjatywy Trójmorza
Via Baltica jest jednym z kluczowych projektów realizowanych w ramach Inicjatywy Trójmorza. Ma znaczenie zarówno dla cywilnego, jak i wojskowego transportu.
Nowa infrastruktura znacząco poprawia komunikację w regionie. Zgodnie z informacjami przekazanymi podczas uroczystości, przejazd z Wilna do Warszawy skrócił się do 4,5-5 godzin.
Modernizacja odcinka drogi kosztowała 154,7 mln euro (bez VAT). Inwestycję zrealizowała firma Kauno Tiltai. Nowy fragment trasy Via Baltica domyka połączenie między Polską a krajami bałtyckimi w ramach transeuropejskiej sieci transportowej TEN-T.
Via Baltica to kluczowy odcinek międzynarodowego połączenia między Warszawą a Tallinem o długości 970 km, z czego 269 km znajduje się na Litwie. Trasa jest częścią dwóch korytarzy TEN-T: Morze Północne — Morze Bałtyckie oraz Morze Bałtyckie — Morze Czarne — Morze Egejskie.
Symboliczna data 20 października
Uroczystość zbiegła się z 234. rocznicą Zaręczenia Wzajemnego Obojga Narodów, co również zostało symbolicznie zaakcentowane przez prezydenta Litwy.
Wydarzenie to było faktycznie poprawką do Konstytucji 3 Maja. O ile Konstytucja 3 Maja przewidywała unitarne państwo, w którym Litwa jest częścią składową, tak po tej poprawce wpisanej 20 października 1791 r. Litwa stawała się równorzędnym partnerem we wspólnym państwie. Miała zagwarantowaną połowę członków w centralnych urzędach, oddzielny skarb, wojsko, prawa i sądy. Szerzej o tym oraz o poglądach, jakie mają polscy działacze, pisaliśmy w poprzednim wydaniu dziennika „Kurier Wileński”. Natomiast w najbliższym wydaniu magazynowym naszego dziennika ukaże się szerszy opis tej ważnej rocznicy z perspektywy dotychczas niepopularyzowanej.