Dodatkowa płynność w litewskiej gospodarce
Zmiany w systemie emerytalnym II stopnia mogą skutkować wypłatą przez mieszkańców Litwy od 2 do 3 mld euro. Branża przewiduje, że większość mieszkańców wyda pieniądze na bieżącą konsumpcję, choć część — na nieruchomości.
„Nie byłoby słuszne sądzić, że ludzie masowo zainwestują te środki bezpośrednio w nieruchomości. Jednak, jeśli na rynku pojawi się 2-3 mld euro dodatkowej płynności, to przynajmniej 500 mln euro, według ostrożnych szacunków, w ten czy inny sposób trafi na rynek nieruchomości” — uważa Marius Bružas, dyrektor i współwłaściciel „Sotheby’s International Realty Lithuania”.
Sądzi on, że fundusze emerytalne zostaną w pierwszej kolejności przeznaczone na usługi, podróże, remonty i zakupy, co wpłynie na wzrost obrotów firm oraz ich zysków. To z kolei może przełożyć się na decyzje inwestycyjne właścicieli kapitału.
„Pieniądze te zaczną krążyć w gospodarce: firmy zwiększą obroty, będą generować zyski, a ich właściciele i kierownictwo będą później szukać miejsc, gdzie można bezpiecznie i racjonalnie zainwestować ten kapitał” — mówi Bružas.
Atrakcyjność nieruchomości jest wciąż wysoka
Nieruchomości pozostają, według eksperta, jedną z najbardziej atrakcyjnych lokat kapitału na Litwie.
„Na Litwie nieruchomości pozostają jedną z najbardziej atrakcyjnych klas aktywów. Dlatego całkowicie logiczne jest oczekiwanie, że część dochodów wygenerowanych przez konsumpcję zostanie później skierowana właśnie na rynek nieruchomości” — zauważa.
„Jest to młody rynek, dlatego nie zawsze podąża za światowymi cyklami. Dodatkowy kapitał znajduje tu popyt, a nie nadwyżkę” — dodaje.
Według Mariusa Bružasa, obecny rynek jest stabilniejszy niż w okresie pandemii. Wzmożony napływ kapitału nie wywoła gwałtownego wzrostu cen, lecz rozłożony w czasie impuls rozwojowy.
„Dzisiaj nabywcy zachowują się rozważnie — porównują alternatywy, obliczają zwrot z inwestycji, oceniają ryzyko. Oznacza to, że nawet zwiększony przepływ pieniędzy nie będzie impulsywny, ale bardziej rozłożony w czasie” — ocenia ekspert.
W perspektywie najbliższych lat eksperci wskazują na możliwe ograniczenia po stronie podaży — zwłaszcza w segmencie wysokiej jakości nieruchomości.
„Pieniądze będą na rynku. Pytanie — czy będzie wystarczająco dużo nieruchomości wysokiej jakości. Obecnie kapitał na Litwie rośnie szybciej niż rynek jest w stanie zaoferować nowe obiekty” — podsumowuje Bružas.
Reforma drugiego filaru
Przypominamy, że od 1 stycznia 2026 r. zaczęła na Litwie obowiązywać reforma drugiego filaru emerytalnego, znacząco zwiększająca elastyczność systemu. Zrezygnowano z automatycznego zapisywania obywateli do programu.
Natomiast uczestnicy systemu emerytalnego, którzy dodatkowo gromadzą środki, mogą wycofać się z funduszy emerytalnych i odebrać część swoich środków. Dostępne są różne opcje: całkowite wycofanie środków i zakończenie uczestnictwa, częściowe wycofanie i kontynuacja oszczędzania, przeniesienie kapitału do III filaru lub innego narzędzia inwestycyjnego, a także wstrzymanie wpłat przy pozostaniu z dotychczas zgromadzonymi środkami w funduszu.