Renowacja na Litwie Fot. archiwum BETA
Zgodnie z wymogami najnowszego programu renowacji/modernizacji domów wielomieszkaniowych, podczas naboru wniosków dotyczących renowacji domy o powierzchni przekraczającej 1500 m2 muszą zainstalować elektrownie słoneczne do produkcji energii elektrycznej do ogólnego użytku domu.
Zachęta do instalowania paneli słonecznych
Energia słoneczna jest nie tylko opcją przyjazną dla środowiska – jest to inwestycja długoterminowa, ponieważ panele fotowoltaiczne zachowują 90 proc. energii nawet po 25 latach. Według danych Litewskiego Stowarzyszenia Energii Słonecznej, generatory słoneczne są skutecznym i wygodnym sposobem na obniżenie kosztów energii elektrycznej: w ciągu 7 lat pokrywają się koszty instalacji paneli, a dalej za prąd mieszkańcy już prawie nic nie płacą.
Na Litwie elektrownia słoneczna o mocy 1 kW rocznie produkuje około 1000 kWh prądu. W tym czasie budynek wielomieszkaniowy na ogólne potrzeby rocznie zużywa około 3000 kWh energii. To oznacza, że na taki budynek potrzeba elektrowni słonecznej o mocy 3 kW, ostateczna cena paneli wraz z montażem wynosi około 3-4 tysiące euro.
Ci, którzy zastanawiają się, czy warto zainstalować generator słoneczny, powinni wiedzieć, że jest to łatwiejsze niż może się wydawać. Według Litewskiego Stowarzyszenia Energii Słonecznej, może to zrobić dowolna profesjonalna firma zajmująca się montowaniem systemów solarnych. Zazwyczaj też ta sama firma dogląda generatora — raz w roku dokonuje przeglądu kabli i złącz, sprawdza, czy dobrze działają kontakty i transformator. To może zrobić każdy elektryk zaznajomiony z elektrowniami słonecznymi.
Możliwość skorzystania ze wsparcia państwa
„Podczas budowy elektrowni słonecznej można też zainstalować pompę ciepła, która wykorzystuje prąd wyprodukowany przez elektrownię. Jest to powszechna praktyka, ponieważ jest atrakcyjna ekonomicznie – obniża opłaty zarówno za ogrzewanie, jak i za prąd” – zauważa dyrektor Agencji Oszczędzania Energii Mieszkań (Būsto energijos taupymo agentūra, BETA) Valius Serbenta.
Skorzystać z dodatkowego wsparcia państwa mogą także domy wielomieszkaniowe, korzystające z centralnego ogrzewania. Ale te domy, które nie są podłączone do centralnego ogrzewania, są szczególnie zachęcane do instalowania alternatywnych źródeł energii do ogrzewania.
Zmniejszają zanieczyszczenia i wydatki
Już około 80 domów wielomieszkaniowych może pochwalić się zainstalowanymi odnawialnymi źródłami energii w ramach projektów renowacji budynków. Jeden z nich, znajdujący się w Mariampolu, został uznany za najlepszy projekt renowacji 2019 roku. W tym przypadku zużycie energii po wdrożeniu zaplanowanych środków zmalało o ponad 80 procent. Takie oszczędności osiągnięto dzięki systemowi ogrzewania geotermalnego wybranemu przez mieszkańców. Obecnie trwa renowacja ponad 1500 bloków mieszkalnych i w części z nich planuje się wdrożenie alternatywnych źródeł energii.
Wnioski o renowację budynków są składane w Agencji Oszczędzania Energii Mieszkań (Būsto energijos taupymo agentūra, BETA) — można je składać we wszystkich oddziałach regionalnych BETA bezpośrednio lub za pośrednictwem usług pocztowych bądź kurierskich do 1 czerwca 2021 roku.
Mieszkańcy domów wielomieszkaniowych w czasie tego naboru mogą zadecydować, czy zainstalują w swoich budynkach alternatywne źródła energii. Wymóg instalowania generatorów słonecznych jest stosowany, jeśli projekt renowacji (modernizacji) domu zaczęto przygotowywać nie wcześniej niż 5 lutego 2020 roku i jeśli w budynku są możliwości techniczne zainstalowania generatora słonecznego. Takie projekty uzyskają dodatkowe wsparcie w wysokości do 30 procent kosztów ze środków Programu Przeciwdziałania Zmianie Klimatu.
Projekt finansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego
Zam. 2318