Samotni seniorzy bez pomocy
Na Litwie brakuje konkretnych celów dotyczących zwiększenia zajętości osób w wieku emerytalnym, a seniorzy doświadczający samotności często nie otrzymują niezbędnej pomocy — wynika z opublikowanych w czwartek 22 października wyników międzynarodowego audytu.
W ramach międzynarodowego audytu porównawczego „Gotowość rządów na starzenie się społeczeństwa” w dziewięciu państwach oceniono, w jaki sposób przygotowują się one do wyzwań związanych ze starzeniem się społeczeństwa oraz zapewniają dobrobyt osobom starszym.
Według danych Państwowej Kontroli na początku tego roku 28,8 proc. mieszkańców Litwy miało 60 lat i więcej, a do roku 2100 odsetek ten ma wzrosnąć do 43,5 proc.
„Potrzebne są jasne cele, odpowiedzialność i rozwiązania, które dotrą do konkretnego człowieka: stworzą możliwości dla osób pragnących kontynuować działalność zawodową, uczyć się, uczestniczyć w życiu społeczności, a tym, którzy doświadczają samotności lub potrzebują pomocy — zapewnią niezbędne usługi” — cytuje w komunikacie kontrolerka państwowa Irena Segalovičienė.
„Nie wyobrażam sobie polityki demograficznej bez polityki starzenia się, dlatego apeluję, aby dbając o przyrost naturalny, nie zapominać również o strategii aktywnego starzenia się” — dodała.
Na Litwie pracuje więcej seniorów niż w Polsce
Z danych audytu wynika, że w 2024 r. na Litwie pracowało 13,2 proc. mieszkańców w wieku 65 lat i starszych. Wskaźnik ten jest zbliżony do średniej Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD), wynoszącej 13,7 proc. Tymczasem w sąsiedniej Polsce pracowało 6,1 proc., a w Izraelu — 21,1 proc. mieszkańców tej grupy wiekowej.
Chociaż na Litwie można pracować i jednocześnie otrzymywać pełną emeryturę, państwo nadal nie wyznaczyło konkretnych celów dotyczących zatrudnienia osób w wieku emerytalnym.
Kontrola Państwowa zaleciła Ministerstwu Opieki Socjalnej i Pracy (SADM) zniesienie ograniczeń wiekowych dotyczących pracy w sektorze publicznym, stworzenie bardziej elastycznych warunków pracy dla osób w starszym wieku oraz ustalenie docelowego poziomu ich zatrudnienia.
Co trzeci senior samotny
Audytorzy zwracają również uwagę na problem samotności osób starszych.
Badanie przeprowadzone przez Kontrolę Państwową wykazało, że 34,5 proc. starszych respondentów przynajmniej czasami czuło się samotnych w ciągu ostatniego roku. Spośród ankietowanych, którzy doświadczyli samotności, 87 proc. nie zwróciło się o pomoc, a 52 proc. nie uczestniczyło w działaniach, które mogłyby zmniejszyć poczucie samotności.
Według audytorów samotność na Litwie nie jest traktowana jako odrębny problem polityki społecznej, nie ustalono wskaźników jej pomiaru, brakuje również instytucji odpowiedzialnej za systematyczną identyfikację samotnych seniorów.
Kontrola Państwowa zaleciła SADM ustalenie celów w zakresie ograniczania samotności, przewidzenie środków służących identyfikacji osób samotnych oraz zachęcanie ich do zwracania się o pomoc.
Do wdrożenia zaleceń Kontroli Państwowej zobowiązały się Ministerstwo Opieki Socjalnej i Pracy, Ministerstwo Ochrony Zdrowia oraz Ministerstwo Oświaty, Nauki i Sportu.
Natomiast środki zaproponowane przez Ministerstwo Kultury, w ocenie audytorów, nie są ukierunkowane na praktyczne zmiany, które pomogłyby zwiększyć zaangażowanie osób starszych w działania kulturalne.
