Przyszłość Rosji

nemcov 2
Mieszkańcy Moskwy składają kwiaty w miejscu, gdzie został zastrzelony Borys Niemcow Fot. EPA-ELTA

Zabójstwo Borysa Niemcowa zelektryzowało świat. Na razie trudno przewidzieć, czy zdarzenie to spowoduje dalekosiężne skutki polityczne. Niektórzy komentatorzy przywołują w związku z tym mord na Kirowie dokonany w roku 1934, który zapoczątkował Wielki Terror.
 
Aleksander Sołżenicyn natomiast był skłonny do przyjęcia tezy, że w Rosji w XX wieku zabójstwem na tle politycznym, które miało najbardziej trwałe następstwa, było postrzelenie ze skutkiem śmiertelnym w kijowskim teatrze w roku 1913 Piotra Stołypina. Premier Stołypin miał bowiem wszelkie dane oraz niezbędną determinację, by pchnąć zacofane Cesarstwo Rosyjskie na tory prawdziwie nowoczesnego rozwoju gospodarczego i społecznego. Zbrodniczy czyn niejakiego Bogrowa spowodował uwiąd starczy caratu i uniemożliwił kontynuację koniecznych reform. Bolesław Prus na łamach warszawskiego „Tygodnika Ilustrowanego” kreślił w roku 1905 taki obraz Rosji: „Przeciętny Anglik odbiera i wysyła rocznie do innych ludzi osiemdziesiąt przesyłek pocztowych, przeciętny Szwajcar — sto dziesięć, a tymczasem Rosjanin wysyła i otrzymuje zaledwie pięć przesyłek pocztowych na rok (…)

Bydła w stosunku do ziemi ornej posiada Rosja cztery razy mniej aniżeli na przykład Dania, a i owo bydło jest gorsze. Konie zachodnioeuropejskie mogą wieźć trzy do siedmiu razy większy ciężar i przebiegać dwa razy większą przestrzeń aniżeli konie rosyjskie. Krowy rosyjskie ważą dwa do czterech razy mniej, a dają dwa do trzech razy mniej mleka aniżeli zachodnioeuropejskie. Ruchomy i nieruchomy majątek Rosji jest taki, że gdyby go podzielić między wszystkich mieszkańców, każdy posiadałby 480 rubli, gdy tymczasem majątek Francji dałby 2 000 rubli każdemu Francuzowi, a majątek Anglii 2 400 rubli każdemu Anglikowi”.

Dzisiaj zmieniły się realia i kryteria oceny rozwoju ekonomicznego, ale dysproporcje rozwoju cywilizacyjnego pomiędzy Rosją a Zachodem nie uległy istotnym zmianom. Stan taki nie najlepiej wróży Rosji na przyszłość. Ostatnio amerykańska kompania wywiadowczo-analityczna Stratfor opublikowała prognozę na lata 2015-2025. Amerykańscy eksperci przewidują, że na dłuższą metę nie będzie możliwe utrzymanie obecnego systemu scentralizowanej gospodarki Rosji opartej głównie na eksploatacji surowców i poszczególne regiony zaczną się usamodzielniać. Doprowadzi to do fragmentaryzacji Federacji Rosyjskiej, co może spowodować rozpad tego największego na świecie państwa. Nie jest to wykluczone zważywszy, że odległości nadal odgrywają w geopolityce niebagatelną rolę. Czynnik ten spowodował swego czasu oderwanie od Imperium Brytyjskiego zasiedlonych przez brytyjskich osadników kolonii oraz dominiów z USA na czele.