List otwarty posłów na Sejm RL z ramienia AWPL

Powtarzające się incydenty, kiedy to urzędnicy Państwowej Inspekcji Języka Litewskiego nakładają kary pieniężne na przedstawicieli lokalnego samorządu bądź osoby prywatne w rejonach wileńskim i solecznickim za używanie podwójnego nazewnictwa ulic bądź innych nazw informacyjnych w miejscowościach zwarcie zamieszkałych przez polską mniejszość narodową, każą nam zwrócić się w tej sprawie do najwyższych władz w naszym kraju.

Uważamy, że powyższe działania urzędników Państwowej Inspekcji Języka Litewskiego godzące w międzynarodowe zobowiązania naszego państwa podjęte m. in. w Konwencji Ramowej RE o Ochronie Mniejszości Narodowych czy Litewsko-Polskim Traktacie, podrywają prestiż Litwy na arenie międzynarodowej jako państwa praworządnego, obniżają wiarygodność naszego kraju w oczach partnerów z Rady Europy, Unii Europejskiej, jak też naszych najbliższych sąsiadów. W ten sposób państwo staje się też niewiarygodne wobec własnych obywateli należących do mniejszości narodowych.

Girl in a jacket

Dotychczasowe działania urzędników we wspomnianej materii miały już swój negatywny rezonans zarówno na forum Parlamentu Europejskiego, jak też wśród wysokich urzędników Rady Europy. Komisarz RE ds Praw Człowieka Thomas Hammraberg w niedawnym liście otwartym do premiera Andriusa Kubiliusa zaznaczył, iż „Komitet Doradczy Konwencji Ramowej w stosunku do Litwy doszedł do wniosku, iż brak dwujęzycznych znaków topograficznych w niektórych rejonach jest sprzeczny z Konwencją Ramową” (art. 11 i art. 2).

Warto tutaj zaznaczyć, że w momencie naszej akcesji do Unii Europejskiej dostosowywaliśmy nasze prawo do wymogów unijnych, uznając przy tym nadrzędność prawa wspólnotowego nad krajowym. Z Kolei litewska Ustawa o umowach międzynarodowych w art. 11 (2) głosi: „Jei įsigaliojusi ratifikuota Lietuvos Respublikos tarptautinė sutartis nustato kitokias normas negu Lietuvos Respublikos įstatymai, kiti teisės aktai, galiojantys šios sutarties sudarymo metu arba įsigalioję po šios sutarties įsigaliojimo, taikomos Lietuvos Respublikos tarptautinės sutarties nuostatos”.

W momencie ratyfikowania Konwencji Ramowej zawiadamialiśmy też Radę Europy, iż „Konwencja stała się częścią składową litewskiego prawodawstwa i nie będzie przeszkód jej bezpośredniego stosowania w systemie prawnym Litwy”.

Dzisiaj po 6 latach członkostwa w UE demonstracyjnie wypieramy się przyjętych międzynarodowych zobowiązań, stając się negatywnym przykładem nihilizmu prawnego na arenie europejskiej.

Musimy też z przykrością odnotować, iż Litwa prześladując własne mniejszości narodowe za stosowanie dwujęzycznych nazw obiektów informacyjnych i topograficznych stała się jedynym złym wyjątkiem w tej kwestii w całej Unii Europejskiej. Bowiem we wszystkich innych krajach prawo do podwójnego nazewnictwa w miejscowościach zwarcie zamieszkałych przez mniejszości narodowe od dawna jest niekwestionowanym standardem. Pragniemy też zaznaczyć, że polska społeczność na Litwie nie dąży do tego, by napisy ulic bądź inne napisy informacyjne wykonane w języku mniejszości obok języka państwowego miały znamiona nazw oficjalnych. Są to napisy jedynie pomocnicze i nieoficjalne.

W związku z powyższym zwracamy się do najwyższych władz w naszym państwie o interwencję, by ten minimalny standard, jeżeli chodzi o publiczne używanie języka mniejszości narodowych w zwartych ich skupiskach, został utrzymany. By nikt w Europie nie mógł powiedzieć, że Litwa po 6 latach członkostwa w UE zaczyna stosować restrykcje wobec swych obywateli należących do mniejszości narodowych, odbierając im gwarantowane już wcześniej prawa.

Posłowie na Sejm RL
Jarosław Narkiewicz
Leonard Talmont
Michał Mackiewicz