Odeszła Stanisława Zawadzka

Czytaj również...

W środę wieczorem, po długiej chorobie, w wieku 88 lat odeszła Stanisława Zawadzka. W pamięci miejscowych Polaków zapisała się przede wszystkim jako zażarty obrońca słynnej wileńskiej „syrokomlówki” jeszcze w czasach radzieckich. W dużej mierze właśnie dzięki tej osobie istnieje dziś ta szkoła.

Pracowała jako księgowa w „Elektrosieciach”, ale oprócz pracy była stale powiązana z kwestiami polskości. Należała do komitetu rodzicielskiego w ówczesnej Szkole Średniej nr 19, dzisiejszej — im. Wł. Syrokomli. Właśnie w tym okresie szkoła stanęła wobec faktu likwidacji. W roku 1968 Ministerstwo Oświaty Litwy wydało postanowienie o zamknięciu tej placówki, mieszczącej się wtedy w centrum Wilna, przy ul. Wiłkomierskiej.

Wówczas wspólnie z administracją szkoły rodzice uczących się tam uczniów stanęli do walki o to, by szkoła średnia nr 19 nie znikła z mapy Wilna. Pisano petycje do ministrów, rządu, do Centralnego Komitetu Partii Litwy. Właśnie w tych zmaganiach o szkołę najbardziej wykazała się ówczesna prezes komitetu rodzicielskiego szkoły Stanisława Zawadzka.

I kiedy władze Litewskiej Republiki Radzieckiej okazały się głuche na prośby o nowy gmach, delegacja rodziców pojechała do Moskwy. Stanisława Zawadzka żadnych wysokich progów się nie lękała. Jak wspominają znajomi śp. Pani Stanisławy, była motorem wyjazdu do Moskwy i to właśnie ona była inicjatorem wykorzystania parceli w samym sercu Śnipiszek przy obecnej ulicy Linkmenų pod budowę szkoły. Potrafiła znaleźć argumenty i zasugerować najwyższym władzom konieczność istnienia tej polskiej szkoły. Moskiewska komisja zawitała do Wilna i kazała plac na budowę szkoły polskiej przydzielić i niezwłocznie szkołę wybudować…

Pożegnać się ze Zmarłą można w piątek w wileńskim Domu Pogrzebowym „Nutrūkusi styga” przy ul. Ąžuolyno 10 do godz. 13.00 (sala nr 5). Pochowana zostanie na Cmentarzu Sałtoniskim.

 

Afisze

Więcej od autora

ZAKTUALIZOWANE: Na Litwie odwołano czerwony alarm powietrzny

Jak potwierdził agencji BNS doradca prezydenta Frederikas Jansonas, do schronu ewakuowano Gitanę Nausėdę oraz pracowników Kancelarii Prezydenta.W Seimie również rozległo się wezwanie do udania się do schronu, co potwierdził...

Majówka Polaków z Laudy

2 maja przedstawiciele rodaków z Laudy wraz ze swoimi gośćmi z Ełku i Rezekne wzięli udział w Paradzie Polskości 2026 w Wilnie. Po Mszy św., dzięki uprzejmości europarlamentarzysty, prezesa ZPL Waldemara Tomaszewskiego i prezesa wspólnoty Tomasza Pileckiego zespoły z Polski i Łotwy wystąpiły w Duksztach. Oprócz rodaków z Wileńszczyzny na scenie wystąpił Chór „Jutrzenka” (dyr. Irena Ivanova, Rezekne, Łotwa) oraz zespoły z Ełku pod kierownictwem Karola Szejdy: „Na Mazurską Nutę”, „Ale Babki” i Chór „Pojezierze”. Po spotkaniu w Duksztach goście udali się do Kiejdan.

Polska Piłsudskiego, Węgry Horthyego, Litwa Smetony „różniły się ze względu na osobę władzy”

W wydaniu magazynowym dziennika „Kurier Wileński” nr 19 (53) z 16–22 maja 2026 r. ukazał się wywiad z dr. Patrykiem Tomaszewskim z Wydziału Nauk o Polityce i Bezpieczeństwie Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Historyk porównuje polską sanację z autorytaryzmami litewskim i węgierskim, wskazując na wspólne mechanizmy — i różnice wynikające z osobowości przywódców.