Infrastruktura na granicy awarii
Jak podkreślił zastępca dyrektora muzeum ds. infrastruktury Vaidas Petrokas, wyciąg działa od ponad dwóch dekad i znajduje się w bardzo złym stanie technicznym.
„Wyciąg (…) działa już ponad 22 lata, praktycznie nie da się znaleźć do niego części, wszystkie są dostosowywane przez naszych pracowników, którzy w jakiś cudowny sposób potrafią je dopasować. Cóż, widzimy, że w każdej chwili winda ta może ulec nieodwracalnej awarii” — powiedział Vaidas Petrokas, zastępca dyrektora muzeum ds. infrastruktury.
Według szacunków muzeum, prace projektowe wymagają około 700 tys. euro.
Dostępność nie tylko dla turystów
Vaidas Petrokas zaznaczył, że sprawne funkcjonowanie wyciągu jest kluczowe z punktu widzenia dostępności wzgórza dla szerokiego grona odwiedzających. Podkreślił, że wyciąg na wzgórze Gediminas nie jest „luksusowym towarem, ale koniecznością”.
„Przede wszystkim dlatego, że (…) osobom niepełnosprawnym, rodzicom z małymi dziećmi i wózkami, a także osobom starszym dostanie się na wzgórze Giedymina jest naprawdę bardzo trudne, praktycznie niemożliwe, ponieważ obecnie mamy tylko kamienistą drogę, ścieżkę od rzeki Wilna (Wilenka — red.).” — dodał przedstawiciel muzeum.
Stanowisko muzeum poparło Ministerstwo Kultury.
„Nie jest to tylko kwestia wygody, ale realizacja bezwzględnych przepisów prawnych dotyczących prawa osób niepełnosprawnych do dostępu do instytucji kultury i obiektów kultury” — powiedział przedstawiciel Ministerstwa Kultury Virginijus Varnaitis.
Członek komisji Vytautas Juozapaitis zaproponował, aby finansowanie remontu kolejki zostało powiązane z istniejącymi środkami na utrzymanie Góry Giedymina.
Od 2016 roku wzgórze pozostaje pod szczególnym nadzorem z uwagi na osuwiska, które doprowadziły do ogłoszenia stanu wyjątkowego w 2017 roku. W budżecie państwa na lata 2025-2027 przewidziano 15 mln euro na jego konsolidację.
Rząd zapowiada działania
Doradczyni premier Ingi Ruginienė ds. kultury zapewniła, że rząd rozważy uwzględnienie potrzeb muzeum w ramach planowanych wydatków.
„Bez wątpienia będziemy szukać możliwości w budżecie i być może uda się to zrealizować właśnie w ramach prac związanych z Górą Giedymina” — powiedziała Ingrida Kutkienė, doradczyni ds. kultury.
Kolejka linowa została zainstalowana w 2003 roku. od kilku lat jej stan techniczny systematycznie się pogarsza. W 2017 roku nie działała przez ponad 40 proc. dni roboczych, a w 2018 roku — przez niemal jedną trzecią roku. W ostatnich dwóch latach odnotowano około 70 awarii. Koszty napraw w 2019 roku były trzynastokrotnie wyższe niż standardowa konserwacja.
Mimo to, w 2024 roku z wyciągu skorzystało 177 tys. osób.
Czytaj więcej: Osuwa się symbol Wilna — Góra Giedymina