Był wierny swoim zasadom, oddany rodzinie i wspólnocie, a jego zaangażowanie wyrażało się w konkretnych czynach, które przez dziesięciolecia umacniały polskość na Wileńszczyźnie.
Czytaj więcej: In memoriam śp. Stanisław Pieszko. „Powtarzał, byśmy mieli dobre wzorce do naśladowania”
Działalność obejmowała liczne inicjatywy
Śp. Stanisław Pieszko był wybitnym działaczem społecznym, posłem na Sejm Restytucyjny Republiki Litewskiej oraz wieloletnim wiceprezesem Związku Polaków na Litwie. Przez wiele lat kierował Fundacją Wspierającą Oświatę Polską na Litwie „Samostanowienie”, nadając jej jasny kierunek i misję troski o edukację, kulturę i duchowe dziedzictwo Polaków. Wspierał szkoły, nauczycieli, inicjatywy młodzieżowe i projekty, które budowały przyszłość polskiej społeczności.
Jego działalność obejmowała liczne przedsięwzięcia społeczne, edukacyjne i akademickie. Wniósł znaczący wkład w rozwój środowiska akademickiego na Litwie, wspierając inicjatywy, które umacniały polskie życie intelektualne i przygotowywały nowe pokolenia nauczycieli oraz katechetów. Działał z myślą o tym, by polska szkoła i polska kultura miały trwałe fundamenty.
Uroczystości ponarskie i troska o Kościół
Równie ważna była jego troska o Kościół katolicki na Wileńszczyźnie. Wspierał budowę i renowację świątyń, odnawiał zabytki sakralne i pomagał parafiom, dla których wiara była fundamentem tożsamości. Jego praca — często cicha i pokorna — pozostawiła trwały ślad w wielu wspólnotach.
To on zapoczątkował obchody uroczystości ponarskich, nadając im rangę wydarzenia, które łączy pamięć, modlitwę i odpowiedzialność za prawdę historyczną. Nawet w najtrudniejszych okolicznościach dbał o to, by pamięć o ofiarach Ponar nie została przerwana — bo dla niego była ona obowiązkiem, a nie gestem.
Uznanie wieloletniej pracy i pamięć, która nie słabnie
Za swoje zasługi został uhonorowany przez trzech Prezydentów Rzeczypospolitej Polskiej: Krzyżem Kawalerskim Orderu Zasługi RP (2006), Krzyżem Oficerskim Orderu Zasługi RP (2012), Krzyżem Komandorskim Orderu Zasługi RP (2022). Odznaczenia te są wyrazem uznania dla jego wieloletniej pracy, poświęcenia i troski o sprawy Polaków na Litwie.
Dziś pamięć o nim nie słabnie. Kolejna rocznica staje się nie tylko wspomnieniem, lecz także wyrazem wdzięczności za jego życie, służbę i poświęcenie, z jakimi troszczył się o dobro wspólnoty. To, co pozostawił — jego dzieła, postawa i wierność wartościom — nadal kształtuje naszą pamięć i zobowiązuje do kontynuowania tego, czemu oddał swoje serce.
Iwona Geben,
Prezes Fundacji Wspierającej Oświatę Polską na Litwie „Samostanowienie”