Artykuł starannie przedstawia aktualne relacje Litwy i Tajwanu. Stan i perspektywy wymiany gospodarczej przedstawił jasno ekonomista Aleksandras Izgorodinas.
Błędnie natomiast przedstawiono państwowość Tajwanu. Dr Tomasz Lachowski z Uniwersytetu Łódzkiego, powiedział, że Tajwan „jest konsekwencją polityki »jednych Chin«, która jest oficjalną polityką Chińskiej Republiki Ludowej”. Polityką ChRL jest „zasada jednych Chin”, która twierdzi, że Tajwan jest „częścią Chin”. Polityka „jednych Chin” stwierdza natomiast, że są jedne Chiny i jest to ChRL. Jest to również stanowisko i polityka Tajwanu (Republiki Chińskiej).
24 maja 2024 prezydent Tajwanu Ching-te Lai w przemówieniu inauguracyjnym powiedział: „Articles [of our constitution] tell us clearly: The Republic of China and the People’s Republic of China are not subordinate to each other” („Artykuły [naszej konstytucji] jasno stwierdzają: Republika Chińska i Chińska Republika Ludowa nie są sobie podporządkowane” – tłum. red.) — cytuję według oficjalnego tekstu w języku angielskim.
Dr Tomasz Lachowski uważa natomiast, że „mamy konflikt, kto jest prawowitym reprezentantem Chin, czy Chińska Republika Ludowa, czy Republika Chińska”. Jego opinia wynika z błędnego założenia, jakoby Tajwan był w ogóle „częścią Chin”. Tak nie jest, historia mówi do nas równie jasno, jak dziś konstytucja: Tajwan był tylko okupowaną przez Chiny kolonią w latach 1683-1895. Nie jest więc jasne, o kim mówi dr Tomasz Lachowski, mówiąc „mamy konflikt,” bo tak Polska, jak Litwa, a także Tajwan, zgodnie uznają, że prawowitym reprezentantem Chin jest Chińska Republika Ludowa.
Dla porządku dodaję, że Republika Chińska konstytucyjnie zniosła roszczenia do władzy w Chinach w 1991. Stąd też błędne jest określanie Chin jako „kontynentalnych” — Chiny są jedne i są to Chiny. Republika Chińska nie jest „Chinami”.
Stan aktualnych relacji Tajwan – Litwa przedstawia artykuł Focus Taiwan — anglojęzyczny portal tajwańskiej państwowej agencji prasowej Central News Agency CNA: „Foreign minister meets with new Lithuanian envoy, pledges closer ties” („Minister spraw zagranicznych spotkał się z nowym ambasadorem Litwy i zadeklarował zacieśnienie stosunków” – tłum. red.) z 14 kwietnia 2026. Link do artykułu: https://focustaiwan.tw/politics/202604140007
Do precyzyjnej oceny ekonomicznej Aleksandrasa Izgorodinasa dodaję dwie tylko uwagi:
- Co do wskazania różnic kulturowych — kultura biznesu, to droga jest jedna: wymaga studiów i kształcenia specjalistów — tak litewskich Tajwanu, jak tajwańskich Litwy.
- Co do uwagi o strefach czasowych, to istnieją generalnie na świecie trzy: wschodnia, środkowa i zachodnia. Obrazowo przedstawił to Antoine de Saint-Exupéry w wydanym w 1943 „Małym księciu” we fragmencie o włączaniu i wyłączaniu oświetlenia.
Z poważaniem,
Pawel Gu
Tajpej, Tajwan