Prezydent Dalia Grybauskaitė 7 stycznia w Kancelarii Urzędu Prezydenta wystąpiła na konferencji prasowej z podsumowaniem wydarzeń na Litwie w roku ubiegłym i nakreśleniem planów państwa na rok bieżący.
„Rok 2015 był pełen wyzwań: połączenie energetyczne z Polską i Szwecją, wprowadzenie euro, przywrócenie poboru” — na wstępie podkreśliła prezydent.
„W tym roku odbędą się wybory, a zatem będzie to rok bardzo trudny” — dodała.
Prezydent podkreśliła, że w 2016 bardzo ważne będą próby zwalczania przemocy w kraju, na uwagę zasługują kwestie socjalne, m. in. prawa dziecka. Ważnym tematem w opinii Grybauskaitė jest również polityka regionów, czyli zmiana ich granic.
Wiele uwagi prezydent poświęciła Wileńszczyźnie, mówiąc, że Wschodnia Litwa to zaniedbany region.
„Litwa Wschodnia potrzebuje finansowania. To zaniedbany region, który potrzebuje inwestycji. Dlatego też zwracam się do Sejmu i rządu o przyjrzenie się tej kwestii” — powiedziała prezydent.
Zaznaczyła, że z myślą o wzroście gospodarczym rząd powinien efektywnie kierować nadzorowanymi przedsiębiorstwami i ukończyć reformę stosunków pracy. Dalia Grybauskaitė widzi też potrzebę zreformowania systemu oświaty. Prezydent jest gotowa do wniesienia niezbędnych poprawek ustawowych.
„Litwa już wkroczyła w nowy okres swego rozwoju gospodarczego, gdy głównym celem stają się innowacje i wysokie technologie. Kraj potrzebuje ludzi z odpowiednim wykształceniem. Dlatego też ten kierunek jest najbardziej perspektywiczny dla kraju nieposiadającego własnych zasobów energetycznych oraz innych” — powiedziała prezydent.
Dalia Grybauskaitė jest zdania, że nowym ministrem finansów ma być socjaldemokrata, aczkolwiek na razie nie powiedziała, czy na to stanowisko na 5 miesięcy przed wyborami zostanie mianowany stały minister. W sprawie tego, kto i jak mógłby zastąpić ministra finansów Rimantasa Šadžiusa, gdyby został on mianowany do Europejskiej Izby Audytu, prezydent zasięgnie opinii premiera.
Prezydent nie widzi też powodów do tego, aby nie proponować Vitasa Vasiliauskasa na drugą kadencję szefa Banku Litewskiego.
„Oceniam dobrze, ponieważ jest to człowiek kompetentny, który praktycznie w ciągu całej swej kariery pracował w Ministerstwie Finansów, był też wiceministrem. Jak widzimy, wprowadzenie euro również miało przebieg sprawny, praktycznie najsprawniejszy, jak wynika z doświadczenia wszystkich 19 państw”.
Dalia Grybauskaitė oświadczyła, że w sytuacji, gdy ukarany milionową grzywną za naruszenie konkurencji rosyjski koncern „Lukoil” postanowił wycofać się z Litwy, pozostaną jednak w kraju przedstawiciele spółki, za której pieniądze, jej zdaniem, finansowana jest agresja wojenna Kremla w Europie.
— Sądzę, że emisariuszy „Lukoil” mamy i bez samego „Lukoilu” — odpowiedziała na pytanie, czy decyzja koncernu sprzedania zarządzanej na Litwie sieci stacji paliw zmniejszy jego wpływ w kraju.
Mówiąc o obowiązku służby wojskowej prezydent podkreśliła, że powinien być stały, a nie pięcioletni.
„W dziedzinie wojskowości nadal jestem zdania, że Litwa w perspektywie długofalowej powinna posiadać wojsko mieszane, czyli zachować ciągłość systemu poborowego. Wojsko poborowe obok zawodowego nie powinno stanowić wyjątku i być periodycznym, lecz zachować stałość” — powiedziała przywódca państwa, a zarazem głównodowodząca jego sił zbrojnych.
Opr. A. B.