Na trumnie papieża położona została Ewangelia, której strony delikatnie przewracał wiatr. U stóp ołtarza umieszczono kopię ikony Salus Populi Romani, symbolicznie nawiązując do samotnej modlitwy papieża podczas pandemii Covid-19. Msza zgromadziła pięć tysięcy koncelebrantów, w tym 220 kardynałów z całego świata.
Pożegnanie wielkiego pontyfikatu
W homilii kardynał Re przypomniał ogromne dziedzictwo duchowe papieża, który swoim pontyfikatem przemawiał do umysłów i serc wiernych. Wspomniano obraz Franciszka udzielającego ostatniego błogosławieństwa w Niedzielę Zmartwychwstania, mimo poważnych problemów zdrowotnych.
„Pełen ludzkiego ciepła i głęboko wrażliwy na codzienne dramaty papież Franciszek prawdziwie dzielił niepokoje, cierpienia i nadzieje czasów globalizacji i poświęcał się dodawaniu otuchy i odwagi przesłaniem, które potrafiło dotrzeć do serc ludzi w bezpośredni i natychmiastowy sposób” — mówił Re.
Podkreślił, że decyzja o przyjęciu imienia Franciszek od początku wskazywała na jego program pontyfikatu: bliskość, miłosierdzie i solidarność z ubogimi.
| Fot. EPA-ELTA
Światowi liderzy oddają hołd
Na pogrzebie papieża Franciszka obecnych było 160 delegacji oraz kilkudziesięciu światowych przywódców. W ceremonii uczestniczyli: prezydenci USA Donald Trump i Argentyny Javier Milei, prezydent Litwy Gitanas Nausėda wraz z małżonką Dianą Nausėdienė, prezydent RP Andrzej Duda z małżonką Agatą Kornhauser-Dudą, a także prezydenci: Włoch Sergio Mattarella, Ukrainy Wołodymyr Zełenski, Niemiec Frank-Walter Steinmeier, Francji Emmanuel Macron oraz Brazylii Luiz Inacio Lula da Silva. Obecni byli również premierzy Węgier Viktor Orban, Wielkiej Brytanii Keir Starmer oraz kanclerz Niemiec Olaf Scholz.
Prezydent Gitanas Nausėda podkreślił, że Franciszek był jednym z najwybitniejszych przywódców naszych czasów, promując dialog ekumeniczny i zbliżenie narodów. „Dziedzictwo papieża Franciszka będzie żyło nie tylko w Kościele, ale także w społecznościach świata, które zapamiętają go jako promotora miłosierdzia, pokoju i ludzkiej wrażliwości” — powiedział Nausėda.
Unię Europejską reprezentowali przewodniczący: Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen, Parlamentu Europejskiego Roberta Metsola i Rady Europejskiej Antonio Costa. Wśród uczestników był także sekretarz generalny ONZ Antonio Guterres oraz były prezydent USA Joe Biden z małżonką Jill.
Gesty pojednania i znak pokoju
Podczas ceremonii zauważono symboliczne gesty: powitalny uścisk dłoni między Donaldem Trumpem a Ursulą von der Leyen oraz między Trumpem a Emmanuelem Macronem podczas przekazywania sobie znaku pokoju.
Ważnym wydarzeniem był także krótki, ale znaczący dialog prezydenta USA Donalda Trumpa i prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego przed ceremonią. „Bardzo symboliczne spotkanie, które ma potencjał, by stać się historycznym” — ocenił Zełenski a świat obiegły historyczne zdjęcia.
Czytaj więcej: Zmarł papież Franciszek. Był w czasie rekonwalescencji po zapaleniu płuc