— 9 lipca o godz. 18:00 zapraszamy do udziału w spotkaniu online za pośrednictwem platformy Teams mieszkańców tej dzielnicy oraz wszystkich zainteresowanych tym projektem. Architekci uwzględnią uwagi i spostrzeżenia pomocne w realizacji projektu. Następnie przystąpią do przygotowania projektu technicznego, który zostanie zaprezentowany społeczności — zapowiada w rozmowie z „Kurierem Wileńskim” Gabrielus Grubinskas, rzecznik prasowy samorządu stołecznego.
Tereny zielone i strefy rekreacyjne
Już dawno samorząd zamierzał zagospodarować tereny przydworcowe. „W ramach projektu na obszarze graniczącym z dworcem autobusowym pojawi się zazieleniony skwer Šv. Stepono, między ulicami Liepkalnio i Pelesos — skwer Šviesos, zaś przy dworcu autobusowym — sady Strumiłły. Obecnie terytorium to służy przede wszystkim jako parking samochodowy, okolicznym mieszkańcom brakuje terenów zielonych i stref rekreacyjnych. Osoby podróżujące też będą mogły tu odpocząć oraz spędzić czas czekając na autobus czy pociąg” — mówi Laura Kairienė, główny architekt miasta.
Propagował ogrodnictwo i sadownictwo
Dziś trudno sobie wyobrazić, że tuż za Bramą Rudnicką (znajdowała się u wylotu Rudnickiej na Zawalną) w pierwszej połowie XIX w. były rozległe sady i ogrody założone przez Józefa Strumiłłę (1774–1847).
Słynny botanik, ogrodnik, adwokat i działacz społeczny studiował prawo na uniwersytecie w Wilnie. W 1811 r. założył pielęgnowany w sposób naukowy duży ogród z drzewami owocowymi, kwietnikami, inspektami i oranżerią.
Vladas Drema pisze, że sady i ogrody Strumiłły znajdowały się też na terenach obecnych ulic Sodų (Sadowej) i Gėlių (Kwiatowej) i rozciągały się aż do teraźniejszych dworców: kolejowego i autobusowego.
Józef Strumiłło (1774–1847) jako pierwszy na Litwie upowszechniał podstawową wiedzę na temat ogrodnictwa. Propagował ogrodnictwo i sadownictwo w „Dzienniku Wileńskim”, w osobnych wydaniach zamieszczał katalogi sprzedaży roślin, reklamował gatunki kwiatów i nasion. Najważniejsze dzieło Strumiłły — trzytomowe studium „Ogrody północne” (1820) doczekało się ośmiu wydań. Wspomina je Czesław Miłosz w wierszu „Bogini”:
Ile odmian grusz i jabłoni w naszych ogrodach! /Prowadzonych jak zalecają Ogrody północne Strumiłły/I porzeczki, i agresty, dereń i berberys, /Na wielkie smażenie konfitur, /Kiedy twarze gospodyń rozpalone od stania przy płycie (…).
Znaczący jest napisany przez Strumiłłę podręcznik pszczelarstwa, zawierający m.in. przepisy na wyrób miodów pitnych i win miodowych. W dworach litewskich wina i miody Strumiłły były popularne aż do I wojny światowej.
Pochowany w Wilnie
Zmarł w Wilnie, pochowany został na Cmentarzu Bernardyńskim.
Napis na jego grobie głosi: „Tu spoczywa/ Józef Strumiłło/ Radca Honorowy i Kawaler/ Pamięć prac Jego poświęconych dobru/ publicznemu i rozkrzewianiu/ ogrodnictwa w kraju długo trwać będzie”.
Jego imieniem w 1991 r. nazwano ulicę w dzielnicy Naujininkai. Z działalnością słynnego ogrodnika związana jest także nazwa obecnej ulicy Sodų. Położona w okolicach dworca ulica dawniej nosiła nazwę Strumiłowskiej.
Czytaj więcej: Wędrówki ulicami wileńskimi: Gdzie sady Strumiłły?