Strona głównaHistoria
Kategoria: Historia
Mikołaj Kopernik i Wilno mają ze sobą wiele wspólnego
Co łączy Mikołaja Kopernika z Wilnem? Na pewno osoba dr. Jerzego Sikorskiego, urodzonego w Wilnie kopernikologa, odkrywcy grobu wielkiego astronoma we Fromborku. Ale nie...
Żagary zarzewiem płomienia
Przed 90 laty na mapie literatury międzywojennej Polski zaistniała grupa poetycka Żagary. Narodziny grupy, która stała się zjawiskiem szczególnym, wiążą się ze środowiskiem akademickim...
Zygmunt Kosiłowicz – katyńczyk, wilnianin, lekarz (cz. 3)
KW -
13 kwietnia obchodzony jest Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej. Przypada on w rocznicę ujawnienia przez Niemców w 1943 roku informacji o odkryciu w ZSRR...
Bitwa pod Niemenczynem. Epizod powstania kościuszkowskiego na Litwie
W niedzielę 27 kwietnia 1794 r. oddział powstańczy pod Niemienczynem stoczył zwycięską walkę z kilkakrotnie większym oddziałem rosyjskim. Historyk Eligijus Raila uważa, że powstanie...
Z Głębokiego na szczyt. Rozmowa o Dołędze-Mostowiczu i o tożsamości WXL
Tadeusz Dołęga-Mostowicz miał silną tożsamość Litwina, człowieka pochodzącego z Wielkiego Księstwa. Przed wojną był wielką gwiazdą, ale i dzisiaj wciąż jest popularny — mówi Jarosław Górski, autor biografii twórcy „Kariery Nikodema Dyzmy”, „Znachora” czy „Pamiętnika pani Hanki”.
Pas słucki uzupełnił zbiory muzeum w Wilnie
Pas kontuszowy, wykonany w słynnej manufakturze w Słucku założonej przez Radziwiłłów, będzie prezentowany w muzeum Pałacu Władców.Cenne eksponaty uzupełniły właśnie zbiory muzeum Pałacu Wielkich...
Marszałek do mieszkańców byłego Wielkiego Księstwa Litewskiego
„Chcę dać Wam możność rozwiązania spraw wewnętrznych, narodowościowych i wyznaniowych, tak, jak sami tego sobie życzyć będziecie, bez jakiegokolwiek gwałtu lub ucisku ze strony...
Zygmunt Kosiłowicz – katyńczyk, wilnianin, lekarz (cz. 2)
KW -
13 kwietnia obchodziliśmy Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej. Jest on obchodzony w rocznicę ujawnienia przez Niemców w 1943 roku informacji o odkryciu w...
Troki będą świętować 700-lecie rok wcześniej niż Wilno
Na prośbę samorządu rejonu trockiego dr Darius Baronas i prof. Alfredas Bumblauskas ustalili symboliczną datę powstania Trok. Według nich miasto może obchodzić jubileusz 700-lecia...
O kolorystyce elewacji pałacu Tyszkiewiczów w Wace (cz. 3)
KW -
W tym miejscu przypomnę, że ochra, czyli ugier jest nieorganicznym, ziemnym pigmentem o barwie od żółtej po czerwień i brąz. Z dawien dawna był...
Zygmunt Kosiłowicz – katyńczyk, wilnianin, lekarz
KW -
Człowiek nie może pozwolić, żeby prawda została wydarta pod pozorem niczymnieograniczonej wolności, nie można zagubić w sobie krzyku sumienia jako głosuPrawdy, która go przerasta,...
Chrzest Polski – dzień, który odmienił nasze dzieje
Święto Chrztu Polski, obchodzone 14 kwietnia, to jedno z najmłodszych polskich świąt. Ustanowione zostało zaledwie dwa lata temu. Przypomina o wydarzeniach, które zmieniły nie...
Blokada ekonomiczna – sprawdzian litewskiej niepodległości
W przeddzień Wielkanocy 1990 r. władze ZSRS wystosowały ultimatum względem władz ówczesnej Litwy. Moskwa żądała cofnięcia Aktu Niepodległości oraz przywrócenia działania na terytorium kraju...
O kolorystyce elewacji pałacu Tyszkiewiczów w Wace (cz. 2)
KW -
Projekt Leandro Jana Marconiego dla WakiDo naszych czasów przetrwało nie tylko mnóstwo budynków (głównie w Warszawie), które projektował polski architekt włoskiego pochodzenia, Leandro J....
Przed 90 laty oszalała Wilia podtopiła Wilno
Pod koniec kwietnia 1931 r. wilnianie, niczym mieszkańcy Wenecji, poruszali się ulicami miasta na łódkach. O wielkiej powodzi przypominają dziś linia i napis -...
Na wysokich przełęczach dotykają rękoma nieba
KW -
Mija 81 lat od zbrodni katyńskiej. Wśród przeszło 20 tys. Polaków zgładzonych przez sowieckie NKWD w Katyniu i innych miejscach byli też sportowcy.O pewnym...
Śledztwo smoleńskie po rosyjsku
KW -
Swoje dochodzenie w sprawie katastrofy pod Smoleńskiem polskiego prezydenckiego samolotu 10 kwietnia 2010 r. Rosjanie skończą wtedy, gdy zechcą. Mogą też je przeciągać w...
O kolorystyce elewacji pałacu Tyszkiewiczów w Wace (cz. 1)
KW -
W Wace Trockiej na przełomie lata i jesieni 2020 r. na dziwaczny kolor – brzydkiej rdzy i przeterminowanej musztardy – został pomalowany dziewiętnastowieczny pałac...
Pamięci nie da się zgładzić. Z wizytą w Muzeum Katyńskim
Przedmioty wydobyte podczas prac ekshumacyjnych w Katyniu, Charkowie i Miednoje, fotografie dotyczące zbrodni i jej ofiar przekazane m.in. przez ich rodziny, liczne dokumenty i...
Prawda i nieprawda o Katyniu
KW -
13 kwietnia jest, jak się okazuje według badań Narodowego Centrum Kultury, jedną z najbardziej rozpoznawalnych dat z polskiej historii najnowszej – obok 11 listopada,...
Kolonia Montwiłłowska obiektem dziedzictwa kulturowego Litwy
Józef Montwiłł zbudował w Wilnie pięć kolonii mieszkalnych. Najbardziej znana jest modernistyczna kolonia przy placu Łukiskim.Minister kultury Simonas Kairys ogłosił Kolonię Montwiłłowską (Kražių) przy...
Felicjan Marynowski „Blok”.Walka w szeregach AK (cz. 2)
KW -
W ramach projektu edukacyjnego „Kamienie Pamięci” młodzież z Gimnazjum im. Jana Pawła II w Wilnie podjęła się inicjatywy mającej na celu ocalenie od zapomnienia...
Felicjan Marynowski „Blok”. Ocalić od zapomnienia (cz. 1)
KW -
„Będąc w szeregach partyzantów AK składałem przysięgę na wierność służenia Bogu i Narodu, przysięgałem, że w razie aresztu dowolnej władzy nie będę świadczyć przeciwko...
Litwini znają Józefa Mackiewicza bardziej jako pisarza niż publicystę
Przed 121. laty w Petersburgu przyszedł na świat Józef Mackiewicz, jeden z najwybitniejszych polskich pisarzy XX wieku bezpośrednio związany z Wilnem. Był pisarzem o...
Ks. Paweł Brzostowski: Człowiek, który nie bał się wolności
30 marca 1739 r. w Mosarzu urodził się ks. Paweł Ksawery Brzostowski, twórca Rzeczpospolitej Pawłowskiej.– To postać, która dziś nie przestaje inspirować. Był człowiekiem,...
Traktat z fugą miłosną w tle
100 lat temu, 18 marca 1921 r., w Rydze zawarto traktat kończący wojnę polsko-bolszewicką i wyznaczający granice państwa polskiego na wschodzie, które przetrwały do...
Jak odchodziły „tarcza i miecz partii”
23 marca 1990 r. Rada Ministrów Republiki Litewskiej zdecydowała o rozwiązaniu na terenie kraju KGB. „Tarcza i miecz partii” nie były potrzebne niepodległemu państwu,...
Jeszcze mało wiemy o pomocy, jakiej Polacy udzielali Żydom. Historia rodziny Łokuciewskich i Poli Wawer
24 marca obchodzimy Narodowy Dzień Pamięci Polaków ratujących Żydów pod okupacją niemiecką. To święto ustanowiły polskie władze w hołdzie tym, którzy z narażeniem nie...
W Wilnie Boga chwalono na różne sposoby
KW -
W sierpniu 2018 r. premier Izraela przybył do Wilna z pierwszą w historii oficjalną wizytą. Beniamin Netanjahu, którego dziadkowie pochodzą z Litwy, spędził w...
Nie wszyscy mogli wrócić: 81. rocznica wywózki Polaków
10 lutego 1940 r. to w historii Kresów data symboliczna. Właśnie w tym dniu rozpoczęły się masowe wywózki Polaków z terenów zajętych przez Armię...
Wspólne łamanie Enigmy
KW -
Jak wygląda historia Enigmy, kiedy opowiadają ją wspólnie Anglik, Francuz i Polak? Jest ciekawsza. Wyjście poza własny punkt widzenia i wspólne spojrzenie na tę...
Operacja „Ostra Brama”. Sukces „połowiczny”
Cel był wiadomy. W obliczu ofensywy wojska sowieckiego podjęto decyzję o samodzielnym wyzwoleniu Wilna spod okupacji niemieckiej. Plan został opracowany jeszcze w marcu 1944...
Wileńskie ślady zbrodni katyńskiej
KW -
13 kwietnia 1943 r. radio Berlin nadało komunikat o znalezieniu ciał 10 tys. pomordowanych polskich oficerów. 47 lat później, 13 kwietnia 1990 r., agencja...
Litwa potępia rosyjski rewizjonizm historyczny
Sejm Litwy przyjął jednogłośnie rezolucję pod nazwą „Rewizjonizm historyczny Federacji Rosyjskiej”. W ten sposób parlament Litwy potępił próby narzucenia przez Rosję własnej narracji historycznej...
Spotkanie z rekonstruktorami Powstania Styczniowego
KW -
Uroczysty państwowy pochówek odnalezionych na Górze Zamkowej szczątków Powstańców Styczniowych — Zygmunta Sierakowskiego, Konstantego Kalinowskiego i innych — stał się okazją także dla rekonstruktorów...
Gospodarz nie ucieka od domu, który się pali. Akcja „Ostra Brama”
KW -
Wieczorem 6 lipca 1944 r. wileńskie przedmieścia pełne były oddziałów niemieckich, które od kilku dni napływały od strony Mińska, cofając się pod naporem sowieckiej...
Niezłomny duchowny, syn Ziemi Wileńskiej, męczennik za wiarę XX wieku, ksiądz diakon Augustyn Piórko (3)
KW -
3 marca 1942 roku, z samego rana, teren wokół seminarium otoczyły litewskie Saugumo i hitlerowskie Gestapo. Diakon Augustyn Piórko został aresztowany wraz ze wszystkimi...
Niezłomny duchowny, syn Ziemi Wileńskiej, męczennik za wiarę XX wieku, ksiądz diakon Augustyn Piórko (2)
KW -
Wileńską młodzież uniwersytecką cechowała ogromna siła ducha. W rozmowach przekazywana była poufna informacja, która zapowiadała utworzenie tajnego uniwersytetu.Zarówno profesorowie, jak i studenci, a wśród nich...
Niezłomny duchowny, syn Ziemi Wileńskiej, męczennik za wiarę XX wieku, ksiądz diakon Augustyn Piórko (1)
KW -
Ten młody, polski diakon został zaliczony w 2000 roku przez świętego papieża Jana Pawła II w poczet chrześcijan-męczenników XX wieku.Dlaczego musiał umrzeć w tak...
Prof. Jarosław Wołkonowski: „Pierwszym państwem, które postawiło opór była Polska”
Co roku 1 września obchodzimy rocznicę wybuchu II wojny światowej. O tym, jak wybuchła, jaki był jej przebieg i jak się zakończyła – opowiada...
